Саид Нұрси
@said_nursi
ХІХ ғасырдың соңғы ширегінде дүниеге келіп, ХХ ғасырда Ислам тарихында «Рисалей-Нұр» атты тәпсірдің авторы
0 Followers

Бәдиүззаман Афионда

1947 жылдың соңына таман, арнайы іріктелген үш полиция қызметкері Афионнан Әмірдағына келеді. Мақсаттары, «Саид Нұрси және шәкірттері жасырын діни ұйым құрып алыпты» - деген қауесетті анықтау екен. Мұны расқа шығаруға тырысқан олар, әр түрлі сылтаулармен жала жабуға тырысады. Солардың бір мысалы былай болған еді. Әлгі полиция қызметкерінің біреуі қағазға «Саидтың қызметшісі осы жерден Саидқа апарып беру үшін арақ алды» деген мәлімдемені жазып алып, ішімдік сататын дүкен маңында жүрген есуас маскүнемге қол қойғызып, куәгер еткісі келеді. Әлгі маскүнем: «Тәубә, тәубә мұндай өтірікке кім қол қояды екен» деп көнбей қояды. Ойын іске асыра алмаған полиция қызметкері, сол күні кешке өз қателігінің жазасын тартады. Бірге арақ ішіп жүрген таныстарымен өзен жағасында қыдырып жүргенде араларында дау туындайды. Аналар әлгі полицейді оңдырмай сабап, тапаншасын тартып алады.

Бәдиүззаман Денізліде

Рисалей-Нұр оқырмандарының шеңбері барған сайын кеңеюде...
Нұрларға құштар жандардың саны арта түсуде еді. Рисалей-Нұрдың
керемет әсері мен жақсы нәтижелерін байқап отырған Ислам
дұшпандары,неше түрлі құйтырқы әрекеттермен Рисалей-Нұрға
және оның авторы Бәдиүззаманға қастық қылуда еді. «Бәдиүззаман
жасырын ұйым құруда, халықты үкіметке қарсы қоюда. Жаңашыл
өзгерістердің тамырына балта шабуда. Мұстафа Кемалға тажал,
суфиян, дін бұзар деп, мұнысын Хадистермен дәлелдеуде
», деген
секілді сылтаулармен үрей туғызуда еді. Нәтижесінде Бәдиүззаман
1943 жылы жүз жиырма алты шәкіртімен бірге Кастамонудан Денізлі
қылмыстық істер сотына жөнелтіліп, қамауға алынады.
(Сілтеме 1)

Ұстаз Кастамонуда

259-бет

Бәдиүззман Саид Нұрси Ескішеһир түрмесінен шыққаннан кейін
Кастамонуға жер аударылады. Біраз уақыт полиция бөлімшесінде
тұруға мәжбүр болады. Кейінірек сол бөлімшенің қарсы
алдындағы, әр дайым полицейлердің бақылауында тұрған үйге
орналастырылады.
Сол жерде сегіз жыл полицияның көз алдында қатаң бақылауда
қиын күндер өткізеді. Бірақ мұнда да қарап отырмайды. Жасырын
түрде Құранның нұрларын елге таныстырумен болады. Әсіресе,
Инеболыдан өте еңбекқор шәкірттер шықты. Спартадағы шәкірттер
сынды бар ынта-жігерлерін Рисалей-Нұрдың жазылып, таралуына
жұмсады.Осылайша, Қара теңіз жағалауларында да Рисалей-Нұрға деген
қызығушылықтар арта түседі.
Ұстаз Қастамонуда жүргенде Спартадағы шәкірттерін қатты
алаңдайтын.
Ол кісі Аллаһтың сездірумен, Рисалей-Нұрды бүкіл
әлемге паш етіп, сол жолда жан аямай еңбек ететін шәкірттердің
басым көпшілігі Спартадан шығатынын немесе иман қызметі
Спартадағы шәкірттердің бастамасы арқылы дами түсетінін сезетін.

Бәдиүззаман Ескішеһирде

ӨмірТарихы203

Рисалей-Нұрдың барған сайын халық арасына тарала түскенін
және иман мен Исламияттың күш ала бастағанын түсінген дін
дұшпандары «Бәдиүззаман жасырын ұйым құруда, режимге қарсы,
қазіргі режимнің іргетастарын қиратуда
» деген жалалы арыздармен
үкіметті алдап, үрейге салады. 1935 жылы Ескішеһир қылмыстық
істер Соты Бәдиүззаманды өлім жазасына кесу мақсатында және бұл
үкім міндетті түрде орындалсын деген нұсқаумен Бәдиүззаман Саид
Нұрсидың үстінен іс қозғайды.

Алғашқы Нұр медресесі

141-б

Барла – иманды жандарға рухани күш ретінде жеткен Рисалей-
Нұр жинағының жазыла бастаған жері. Барла, мұсылман халықтың,
әсіресе, Анадолы халқының басына түскен сұмдық жағдайларға,
адасушылық пен дінсіздік деп аталатын қараңғылықтарға қарсы
Құраннан жеткен нұрдың құйылған жері. Бақыт таңының атқан жері.
Барла мына берекелі Анадолыға және мына мұсылман халықтың
ұрпағына, тіпті Ислам әлеміне Аллаһтың мейірімі түсіп, жарылқаған,
өлісінің де тірісінің де бақытына себеп болар туындының жарыққа
шыққан жері... Бәдиүззаман Барлада да қатаң бақылауға алынады.
Барлаға жер аударылуының себебі де үлкен қалалардан жырақта,
алыс ауылға орналастырып, Ислам дініне қызмет етуіне бөгет болу,
ешкіммен кездестірмеу, сөйлестірмеу.
Діни, имани шығармалар
жаздырмау, дінсіздермен күрестірмеу, Құранға қызмет еттірмеу
болатын. Бәдиүззаман бұл жоспарларға керісінше әрекет жасай алды.

Исламият пен басқа діндер...

Өмір Тарихы

Шынтуайтына келгенде, тегі мұсылман бір адамның ақыл-ойы
Исламияттан алыстап кетсе де, ішкі болмысы мен ар-ожданы
Исламнан безбейді. Ең азғын-ақымақтың өзі арқа сүйер қорғанымыз
болған Исламға бар болмысымен жақтасады. Әсіресе, саясаттан
хабары барлар жақсы біледі... Сонау Бақыт ғасырынан бері бір де
бір мұсылманның саналы, дәлелді түрде басқа дінді қабылдаған кезі
болмаған. Діннен безгендер болған. Ол басқа мәселе. Еліктеушілер
мән беруге тұрмайды. Ал басқа діннің өкілдері саналы түрде,
дәлелдерге сүйене отырып, топ-тобымен Исламға кірген. Егер біз
нағыз Исламды және Исламға лайық түрдегі дұрыс бағытты көрсете
алсақ, олар бұдан кейін де топ-тобымен Ислам дінін қабылдайтын
болады.
Тарих мынаны да көрсетіп беріп отыр: Мұсылмандардың дамуы,
өз дініне беріктігіне тікелей байланысты. Басқалардың дамуы,
діндерінен қаншалықты алыстауына байланысты. Ақиқатына келсек,
адам баласы дінсіз өмір сүре алмайды. Көзі ашық, адамгершілікті
түсінген, болашақтан, мәңгі өмірден үміті бар адамның дінсіз өмір
сүруі мүмкін емес. Ал, көзі ашық жан, әлемдегі қыспақтарға қарсы
және шексіз арман-тілектерінің орындалуын қалайды. Сондай-ақ,
арқа сүйер тірекке, яғни хақ діндегі ақиқаттарға қол жеткізбесе өмір
сүруі қиынға соғады...
Сондықтан кез келген адам хақ дінді табу жолында ізденеді. Бұл
адамзаттың болмысына сай діннің Ислам екендігіне дәлел.

Осы жеріне келгенде құрбан айт келді.

Қасиетті Құран: «Аллаһу әкбар»,«Аллаһу әкбар» ,«Аллаһу әкбар» тәкбир
сөздерімен адамзаттың бестен бір бөлігіне яғни үш жүз елу миллион
адамға «Аллаһу әкбар» деп айтқызуында терең сыр жатыр. Алып
жер өзіне тән зор дауыспен осы «Аллаһу әкбар» киелі сөзін өзінің
серіктері басқа ғаламшарларға естіртіп жатқандай жиырма мыңнан
астам қажылардың Арафат тауында және айтта барлығы бірге
қосылып бір сәтте: «Аллаһу әкбар!» деуі, бұдан мың
үш жүз жыл бұрын ардақты Пайғамбарымыз өзінің жақын дос-
жарандарымен бірге айтқан және бізге бұйырған «Аллаһу әкбар»
сөзінің белгілі бір мағынада жаңғырған дауысы ретінде Иләһи
рубубиятқа رَبُّ الْأَرْضِ және رَبُّ الْعَالَم۪ينَ яғни аспан мен жердің Раббысы деген Иләһи ұлық билікке ауқымды да күлли құлшылықпен жауап
беру болып табылады. Менің бұған қиялыммен, сезімдеріммен көзім
әбден жетті.

Шапка туралы мәселе

Айыптамадағы кінәлауға себеп екінші мәселе:

Қолымызда Нұр бар

Құрметті Бауырларым.

Рисалей-Нұрды дүниелік істерге пайдалануға болмайды.

Дүниелік істерде алға тартып, қалқан қылуға да болмайды. Өйткені өте
маңызды тәфаккүрлік құлшылық болып саналатындықтан, ондай
дүниелік мақсат күтуге болмайды. Ондай ой болса, ықылас қашады.
Әлгі аса маңызды құлшылықтың мағынасы жойылады. Кейде балалар
төбелесіп қалған кезде қолдарындағы Құранды қалқан етіп, басына сілтенген жұдырыққа қолындағы Құранды тоса қояды. Сол сияқты
мына қасарысқан дұшпанға қарсы Рисалей-Нұрды қалқан етуге
болмайды. Расында Рисалей-Нұрға тиіскендер таяқ жейді. Бұған
жүздеген оқиға куә. Бірақ Рисалей-Нұрдан дұшпандарға соққы келуін
күтуге, сондай ниетте болуға болмайды
.
Ондай жағдайда соққылар
да болмайды.
Өйткені ондай жағдай ықыластың да құлшылықтың
да сырына үйлеспейді. Біз, бізге зұлымдық жасаушыларды,бізге
қамқор болып, Рисалей-Нұрға қызмет еткізіп тұрған Раббымызға
тапсырамыз.
Дүниелік істерге қатысты ғажайып нәтижелер, (кейбір
маңызды вирдтер сияқты) Рисалей-Нұрда көп кездеседі.
Бірақ
оларды тілеуге болмайды, олар сый ретінде беріледі. Негізгі мақсат
етуге болмайды. Берілсе пайда. Егер қалау арқылы орын алса,
мақсат сол болғаны, онда ықылас жойылады. Құлшылықтың бір
бөлшегі жойылып кетеді. Иә, Рисалей-Нұрдың қасарысқан осынша
дұшпанына қарсы тұра алуы, ықыластағы сырда, пайда ойламауда,
тек қана мәңгілік бақыт жолына арналуында, Иман жолындағы
қызметтен басқа мақсаттар күтпеуінде, кейбір тариқатшылар аса
мән беретін жеке бастағы кәшф-кереметтерге мән бермеуіндегі
сырда жатыр. Сондай-ақ ұлы әулиелік жолдағы Сахабалар сынды
Пайғамбарымызды (с.а.у.) үлгі тұтып, Иманның нұрларын жаюды,
мүміндердің иманын құтқарып қалуды ғана мақсат тұтуында.

Мынадай аласапыран заманда Рисалей-Нұр арқылы қол жеткізуге
болатын екі нақты нәтиже барлық нәрседен де жоғары және басқа
нәрселерге, дәрежелерге мұқтаждық қалдырмайды.