Anatomik

Mięsień czworoboczny lędźwi

2025-12-11T11:55:38.869Z

łac. – musculus quadratus lumborum

Przyczep początkowy:

Warstwa tylna: warga wewnętrzna grzebienia biodrowego, więzadło biodrowo-lędźwiowe
Warstwa przednia: wyrostki żebrowe L2-L5

Przyczep końcowy:

Warstwa tylna: wyrostki żebrowe L1-L4, XII żebro
Warstwa przednia: trzon kręgu Th12, XII żebro

Funkcja:

Przy skurczu jednostronnym: zgina bocznie tułów
Przy skurczu obustronnym: zbliża XII żebra do talerza kości biodrowej

Unerwienie:

Nerw międzyżebrowy XII, gałązki splotu lędźwiowego (Th12-L3)

Unaczynienie:

Tętnica podżebrowa, tętnice lędźwiowe, tętnica biodrowo-lędźwiowa

Do grupy tylnych mięśni brzucha, zaliczymy wyłącznie mięsień czworoboczny lędźwi.

Mięsień czworoboczny lędźwi to płaski mięsień, kształtu czworokątnego, który zlokalizowany jest pomiędzy XII żebrem, kręgosłupem lędźwiowym i talerzem biodrowym. Składają się na niego dwie warstwy o różnym przebiegu włókien:

warstwa tylna – włókna biegną od grzebienia w górę i przyśrodkowo,
warstwa przednia – włókna biegną od wyrostków żebrowych w górę i bocznie.

Mięsień czworoboczny lędźwi

Warstwa tylna

Warstwa przednia

1. Przyczepy

Przyczep początkowy

Mięsień czworoboczny lędźwi ma dwie warstwy:

Warstwa tylna rozpoczyna się na wardze wewnętrznej grzebienia biodrowego i na więzadle biodrowo-lędźwiowym.
Warstwa przednia rozpoczyna się na wyrostkach żebrowych (wyrostkach poprzecznych kręgów lędźwiowych) kręgów L2-L5.

Przyczep końcowy

Warstwa tylna kończy się na wyrostkach żebrowych kręgów L1-L4 oraz na brzegu dolnym XII żebra.
Warstwa przednia kończy się na trzonie Th12 oraz na brzegu dolnym XII żebra.

2. Funkcja

Mięsień czworoboczny lędźwi kurcząc się jednostronnie, powoduje zgięcie boczne tułowia. Natomiast kurcząc się obustronnie, zbliża XII żebra do talerza kości biodrowej.

3. Unerwienie

Mięsień czworoboczny lędźwi unerwiony jest przez:

nerw międzyżebrowy XII (inaczej podżebrowy),
gałązki splotu lędźwiowego (Th12-L3).

4. Unaczynienie

Mięsień czworoboczny lędźwi unaczyniony jest przez:

tętnicę podżebrową,
tętnice lędźwiowe,
tętnice biodrowo-lędźwiową.

Source: https://www.anatomik.pl/lekcje/miesien-czworoboczny-ledzwi/

Mięsień piramidow

2025-12-11T11:50:00.765Z

łac. – musculus pyramidalis

Przyczep początkowy:

Gałąź górna kości łonowej, spojenie łonowe

Przyczep końcowy:

Kresa biała

Funkcja:

Napina kresę białą

Unerwienie:

Nerw międzyżebrowy XII

Unaczynienie:

Tętnica nabrzuszna dolna

Mięsień piramidowy to płaski, trójkątny mięsień o charakterze szczątkowym, który przebiega między miednicą a kresą białą. Leży on na mięśniu prostym brzucha i tak jak on jest pokryty pochewką tego mięśnia (blaszką przednią).

Mięsień piramidowy

1. Przyczepy

Przyczep początkowy

Mięsień piramidowy rozpoczyna się na gałęzi górnej kości łonowej oraz na powierzchni przedniej spojenia łonowego (do przodu od przyczepu mięśnia prostego brzucha).

Przyczep końcowy

Włókna biegną ku górze oraz przyśrodkowo i kończą się na kresie białej.

2. Funkcja

Mięsień piramidowy napina kresę białą.

3. Unerwienie

Mięsień piramidowy unerwiony jest przez nerw międzyżebrowy XII (inaczej nerw podżebrowy).

4. Unaczynienie

Mięsień piramidowy unaczyniony jest przez tętnicę nabrzuszną dolną.

Source: https://www.anatomik.pl/lekcje/miesien-piramidowy/

Mięsień prosty brzucha

2025-12-11T11:47:22.110Z

łac. – musculus rectus abdominis

Przyczep początkowy:

Powierzchnie zewnętrzne chrząstek żeber V-VII, wyrostek mieczykowaty mostka

Przyczep końcowy:

Gałąź górna kości łonowej, spojenie łonowe

Funkcja:

Przy ustabilizowanej miednicy: zgina tułów do przodu, obniża żebra (jest mięśniem wydechowym)
Przy ustabilizowanej klatce piersiowej: unosi miednicę
Bierze udział w wytwarzaniu tłoczni brzusznej

Unerwienie:

Nerwy międzyżebrowe VII-XII

Unaczynienie:

Tętnica nabrzuszna górna, tętnica nabrzuszna dolna

Mięsień prosty brzucha to położony symetrycznie po obu stronach linii pośrodkowej mięsień, który rozciąga się od środkowych żeber i mostka, aż do spojenia łonowego. Mięsień zwęża się i grubieje w kierunku ku dołowi. Prawie w całości objęty ścięgnistą pochewką utworzoną przez rozcięgna mięśni skośnych i poprzecznego brzucha.

Jego włókna przedzielone są mniej więcej poprzecznie, przez włókniste pasma zwane smugami ścięgnistymi.

Mięsień prosty brzucha

Smugi ścięgniste

1. Przyczepy

Przyczep początkowy

Mięsień prosty brzucha rozpoczyna się na powierzchniach zewnętrznych chrząstek żeber V-VII, wyrostku mieczykowatym mostka i na więzadłach żebrowo-mostkowych.

Przyczep końcowy

Włókna biegną równolegle ku dołowi i przyczepiają się do gałęzi górnej kości łonowej oraz do powierzchni przedniej spojenia łonowego gdzie krzyżują się z włóknami strony przeciwległej.

Mięsień na swoim przebiegu podzielony jest przez biegnące mniej więcej poprzecznie pasma włókniste (zwane smugami ścięgnistymi) na odcinki potocznie nazywane “kostkami sześciopaka”. Najczęściej możemy spotkać się z trzema lub czterema smugami, natomiast ich ilość i stopień rozwoju są bardzo zmienne.
-- I smuga ścięgnista znajduje się na poziomie chrząstki VIII żebra,
-- II smuga ścięgnista występuje na poziomie XI żebra,
-- III smuga ścięgnista występuje na poziomie pępka,
-- IV smuga ścięgnista występuje poniżej pępka na wysokości linii łukowatej (jeśli jest obecna).
Smugi ścięgniste są ściśle zrośnięte z blaszką przednią pochewki mięśnia prostego brzucha i z kresą białą, natomiast z blaszką tylną tylko delikatnie.

2. Pochewka

Pochewka mięśnia prostego brzucha to nic innego jak "ścięgnista kieszeń", w której został on umieszczony. Składa się ona z:

blaszki przedniej (lamina anterior), która w całości pokrywa mięsień od przodu,
blaszki tylnej (lamina posterior), która pokrywa górne 2/3 mięśnia od tyłu.

*Dolna 1/3 powierzchni tylnej mięśnia prostego brzucha to jedyne miejsce gdzie mięsień nie jest pokryty pochewką.

Blaszki utworzone są przez rozcięgna:

mięśnia skośnego zewnętrznego brzucha,
mięśnia skośnego wewnętrznego brzucha,
mięśnia poprzecznego brzucha.

Rozcięgno mięśnia skośnego zewnętrznego brzucha

Rozcięgno mięśnia skośnego wewnętrznego brzucha

Rozcięgno mięśnia skośnego poprzecznego brzucha

Pochewka mięśnia prostego brzucha ma różną budowę na odcinku między wyrostkiem mieczykowatym a pępkiem (górne 2/3), oraz między pępkiem a spojeniem łonowym (dolna 1/3).

Budowa ścian pochewki:

W górnych 2/3 (od wyrostka mieczykowatego do pępka).

Blaszka przednia utworzona jest przez:

rozcięgno mięśnia skośnego zewnętrznego brzucha,
blaszkę przednią rozcięgna mięśnia skośnego wewnętrznego brzucha.

Blaszka tylna utworzona jest przez:

blaszkę tylną rozcięgna mięśnia skośnego wewnętrznego brzucha,
rozcięgno mięśnia poprzecznego brzucha.

W dolnej 1/3 (od pępka do spojenia łonowego).

Blaszka przednia utworzona jest przez:

rozcięgno mięśnia skośnego zewnętrznego brzucha,
obie blaszki rozcięgna mięśnia skośnego wewnętrznego,
rozcięgno mięśnia poprzecznego brzucha.

Blaszka tylna – nie występuje w dolnej 1/3.

Dolna 1/3

Dolna 1/3 pochewki

Górne 2/3

Górne 2/3 pochewki

3. Funkcja

Mięsień prosty brzucha przy ustabilizowanej miednicy, zgina tułów do przodu i obniża żebra (jest mięśniem wydechowym). Natomiast przy ustabilizowanej klatce piersiowej unosi on miednicę.

+ bierze udział w wytwarzaniu tłoczni brzusznej

4. Unerwienie

Mięsień prosty brzucha unerwiony jest przez nerwy międzyżebrowe VII-XII.

5. Unaczynienie

Mięsień prosty brzucha unaczyniony jest przez:

tętnicę nabrzuszną górną,
tętnicę nabrzuszną dolną.

Source: https://www.anatomik.pl/lekcje/miesien-prosty-brzucha/

Mięsień poprzeczny brzucha

2025-12-11T11:33:36.237Z

łac. – musculus transversus abdominis

Przyczep początkowy:

Powierzchnie wewnętrzne chrząstek żeber VII-XII, powięź piersiowo-lędźwiowa, warga wewnętrzna grzebienia biodrowego, boczna połowa więzadła pachwinowego

Przyczep końcowy:

Kresa biała przez rozcięgno

Funkcja:

Zwęża dolną część klatki piersiowej (jest mięśniem wydechowym), jest głównym mięśniem biorącym udział w wytwarzaniu tłoczni brzusznej

Unerwienie:

Nerwy międzyżebrowe VI-XII, nerw biodrowo-podbrzuszny (Th12-L1), nerw biodrowo-pachwinowy (L1), nerw płciowo-udowy (L1-L2)

Unaczynienie:

Tętnica głęboka okalająca biodro, tętnica nabrzuszna dolna, tętnica mięśniowo-przeponowa, tętnica nabrzuszna górna

Mięsień poprzeczny brzucha to płaski, szeroki mięsień leżący pod mięśniem skośnym wewnętrznym brzucha. Stanowi on silny, poprzeczny pas przebiegający od okolic kręgosłupa lędźwiowego, aż do kresy białej. Mięsień oddzielony jest od trzewi powięzią poprzeczną brzucha i otrzewną. Jest głównym mięśniem wytwarzającym tłocznię brzuszną.

Mięsień poprzeczny brzucha

1. Przyczepy

Przyczep początkowy

Mięsień poprzeczny brzucha rozpoczyna się na powierzchniach wewnętrznych chrząstek żeber VII-XII (wchodząc tam pomiędzy zęby przepony), wzdłuż linii połączenia obu blaszek powięzi piersiowo-lędźwiowej, na wardze wewnętrznej grzebienia biodrowego i na bocznej połowie więzadła pachwinowego.

Przyczep końcowy

Jego włókna biegną równolegle i poziomo w kierunku linii pośrodkowej ciała.

Włókna mięśniowe przechodzą w płaskie ścięgno (rozcięgno) wzdłuż linii skierowanej wklęsłością do przyśrodka, a wypukłością do boku – linii półksiężycowatej (linea semilunaris).

Rozcięgno mięśnia poprzecznego brzucha

w górnych 2/3 biegnie do tyłu od mięśnia prostego brzucha, przyśrodkowo dochodząc aż do kresy białej,
w dolnej 1/3 biegnie do przodu od mięśnia prostego brzucha, przyśrodkowo dochodząc aż do kresy białej.

2. Funkcja

Mięsień poprzeczny brzucha dzięki swoim przyczepom żebrowym zwęża dolną część klatki piersiowej, wspomagając wydech (jest mięśniem wydechowym).

Jest on głównym mięśniem biorącym udział w wytwarzaniu tłoczni brzusznej.

3. Unerwienie

Mięsień poprzeczny brzucha unerwiony jest przez:

nerwy międzyżebrowe VI-XII,
nerw biodrowo-podbrzuszny (Th12-L1),
nerw biodrowo-pachwinowy (L1),
nerw płciowo-udowy (L1-L2).

4. Unaczynienie

Mięsień poprzeczny brzucha unaczyniony jest przez:

tętnicę głęboką okalającą biodro,
tętnicę nabrzuszną dolną,
tętnicę mięśniowo-przeponową,
tętnicę nabrzuszną górną.

Source: https://www.anatomik.pl/lekcje/miesien-poprzeczny-brzucha/

Mięsień skośny wewnętrzny brzucha

2025-12-11T11:30:34.194Z

łac. – musculus obliquus internus abdominis

Przyczep początkowy:

Powięź piersiowo-lędźwiowa, kresa pośrednia grzebienia biodrowego, boczne 2/3 więzadła pachwinowego

Przyczep końcowy:

Brzegi dolne żeber X-XII, kresa biała

Funkcja:

Przy skurczu jednostronnym: zgięcie boczne tułowia w tę samą stronę, rotacja tułowia tę samą stronę
Przy skurczu obustronnym: (przy ustabilizowanej miednicy) – zgięcie tułowia w przód, pociąga żebra w dół (jest mięśniem wydechowym) Bierze udział w wytwarzaniu tłoczni brzusznej

Unerwienie:

Nerwy międzyżebrowe V-XII, nerw biodrowo-podbrzuszny (Th12-L1), nerw biodrowo-pachwinowy (L1)

Unaczynienie:

Dolne tętnice międzyżebrowe, tętnica głęboka okalająca biodro, tętnica nabrzuszna dolna

Mięsień skośny wewnętrzny brzucha to płaski, czworokątny mięsień, znacznie dłuższy z przodu niż z tyłu, który leży pod mięśniem skośnym zewnętrznym brzucha. Większość włókien ku przodowi przechodzi w płaskie ścięgno (rozcięgno), które w górnych 2/3 współtworzy blaszkę przednią i tylną pochewki mięśnia prostego brzucha, a w dolnej 1/3 tylko blaszkę przednią.

Mięsień skośny wewnętrzny brzucha

1. Przyczepy

Przyczep początkowy

Mięsień skośny wewnętrzny brzucha rozpoczyna się:

Włóknami położonymi najbardziej z tyłu, które rozpoczynają się na powierzchni tylnej złączonych blaszek powięzi piersiowo-lędźwiowej.
Włóknami położonymi z boku i z przodu, które rozpoczynają się na kresie pośredniej grzebienia biodrowego i na bocznych 2/3 więzadła pachwinowego.

Przyczep końcowy

Poniżej opisano dokładne przyczepy końcowe mięśnia skośnego wewnętrznego brzucha.

Włókna rozpoczynające się najbardziej z tyłu (powierzchnia tylna złączonych blaszek powięzi piersiowo-lędźwiowej) biegną skośnie przyśrodkowo i do góry i kończą się na brzegach dolnych żeber X-XII.
Włókna rozpoczynające się z boku i z przodu (kresa pośrednia grzebienia biodrowego i boczne 2/3 więzadła pachwinowego) biegną rozbieżnie w kierunku przyśrodkowym, gdzie dochodząc do brzegu bocznego mięśnia prostego brzucha, przechodzą w płaskie ścięgno (rozcięgno).
Rozcięgno mięśnia skośnego wewnętrznego brzucha:
-- w górnych 2/3 rozdziela się na dwie warstwy (powierzchowną i głęboką) i otacza mięsień prosty brzucha z przodu i z tyłu, przyśrodkowo dochodząc aż do kresy białej.
-- w dolnej 1/3 biegnie jako jedna warstwa i pokrywa mięsień prosty brzucha tylko z przodu, przyśrodkowo dochodząc aż do kresy białej.
+ od dolnej części mięśnia odchodzi pęczek włókien, który:
-- u mężczyzn wraz z włóknami mięśnia poprzecznego brzucha tworzy mięsień dźwigacz jądra,
-- u kobiet sięga aż do więzadła obłego macicy.

2. Funkcja

Mięsień skośny wewnętrzny brzucha:

Przy skurczu jednostronnym

Zgina bocznie tułów i rotuje go w tę samą stronę.

Przy skurczu obustronnym

Przy ustabilizowanej miednicy zgina tułów w przód i pociąga żebra ku dołowi (jest mięśniem wydechowym).

+ bierze udział w wytwarzaniu tłoczni brzusznej

3. Unerwienie

Mięsień skośny wewnętrzny brzucha unerwiony jest przez:

nerwy międzyżebrowe V-XII,
nerw biodrowo-podbrzuszny (Th12-L1),
nerw biodrowo-pachwinowy (L1).

Source: https://www.anatomik.pl/lekcje/miesien-skosny-wewnetrzny-brzucha/

Mięsień skośny zewnętrzny brzuch

2025-12-11T11:26:27.926Z

łac. – musculus obliquus externus abdominis

Przyczep początkowy:

Powierzchnie zewnętrzne żeber V-XII

Przyczep końcowy:

Kresa biała, więzadło pachwinowe, warga zewnętrzna grzebienia biodrowego

Funkcja:

Przy skurczu jednostronnym: zgięcie boczne tułowia w tę samą stronę, rotacja tułowia w stronę przeciwną
Przy skurczu obustronnym: (przy ustabilizowanej miednicy) – zgięcie tułowia w przód, pociąga żebra w dół (jest mięśniem wydechowym)(przy ustabilizowanej klatce piersiowej) – unosi miednicę
Bierze udział w wytwarzaniu tłoczni brzusznej

Unerwienie:

Nerwy międzyżebrowe V-XII, nerw biodrowo-podbrzuszny (Th12-L1), nerw biodrowo-pachwinowy (L1)

Unaczynienie:

Dolne tętnice międzyżebrowe, tętnica głęboka okalająca biodro, tętnica piersiowa boczna

Mięsień skośny zewnętrzny brzucha to płaski, czworokątny mięsień, znacznie dłuższy z przodu niż z tyłu. Jest on położony na bocznej i przedniej części brzucha. Większość włókien ku przodowi przechodzi w płaskie ścięgno (rozcięgno), które współtworzy blaszkę przednią pochewki mięśnia prostego brzucha.

Mięsień skośny zewnętrzny brzucha

1. Przyczepy

Przyczep początkowy

Mięsień skośny zewnętrzny brzucha rozpoczyna się ośmioma wiązkami mięśniowymi na powierzchniach zewnętrznych żeber V-XII.
Wiązki rozpoczynające się na wysokości żeber V-IX zachodzą pomiędzy zęby mięśnia zębatego przedniego.
Wiązki rozpoczynające się na żebrach X-XII zachodzą między wiązki mięśnia najszerszego grzbietu.

Przyczep końcowy

Poniżej opisano dokładne przyczepy końcowe mięśnia skośnego zewnętrznego brzucha.

Włókna biegnące najbardziej poziomo (górna część), przechodzą w płaskie, szerokie ścięgno (rozcięgno).
-- Rozcięgno mięśnia skośnego zewnętrznego brzucha
-- -- Na całej swojej wysokości pokrywa mięsień prosty brzucha z przodu, przyśrodkowo dochodząc aż do kresy białej.
Włókna leżące poniżej, przechodzą do przodu i ku dołowi w więzadło pachwinowe i przyśrodkowo ograniczają otwór zwany pierścieniem pachwinowym powierzchownym.
Włókna rozpoczynające się najbardziej z tyłu i dołu, biegną stromo w dół i przyczepiają się do wargi zewnętrznej grzebienia biodrowego.

2. Funkcja

Mięsień skośny zewnętrzny brzucha:

Przy skurczu jednostronnym
Zgina bocznie tułów i rotuje go w stronę przeciwną.
Przy skurczu obustronnym
Przy ustabilizowanej miednicy zgina tułów w przód i pociąga żebra ku dołowi (jest mięśniem wydechowym).
Przy ustabilizowanej klatce piersiowej unosi miednicę.

+ bierze udział w wytwarzaniu tłoczni brzusznej

3. Unerwienie

Mięsień skośny zewnętrzny brzucha unerwiony jest przez:

nerwy międzyżebrowe V-XII,
nerw biodrowo-podbrzuszny (Th12-L1),
nerw biodrowo-pachwinowy (L1).

4. Unaczynienie

Mięsień skośny zewnętrzny brzucha unaczyniony jest przez:

dolne tętnice międzyżebrowe,
tętnicę głęboką okalającą biodro,
tętnicę piersiową boczną.

Source: https://www.anatomik.pl/lekcje/miesien-skosny-zewnetrzny-brzucha/

Przepona

2025-12-11T11:22:46.239Z

łac. - diaphragma

Przyczep początkowy:

Część lędźwiowa: powierzchnie przednie trzonów L1-L3 (odnoga prawa), powierzchnie przednie trzonów L1-L2 (odnoga lewa), więzadła łukowate przyśrodkowe, więzadła łukowate boczne, więzadło łukowate pośrodkowe
Część żebrowa: powierzchnie wewnętrzne żeber VII-XII (dolnych sześciu)
Część mostkowa: powierzchnia wewnętrzna wyrostka mieczykowatego mostka

Przyczep końcowy:

Środek ścięgnisty

Funkcja:

Funkcja oddechowa: jest głównym mięśniem wdechowym
Działanie na tłocznię brzuszną: bierze udział w wytwarzaniu tłoczni brzusznej
Funkcja fonacyjna: bierze udział w fonacji, regulując siłę prądu powietrza podczas wydechu

Unerwienie:

Nerw przeponowy (C3-C5)

Unaczynienie:

Tętnice osierdziowo-przeponowe, tętnice mięśniowo-przeponowe, tętnice przeponowe górne, tętnice przeponowe dolne

Otwory i ich zawartość:

Rozwór aorty: zawiera aortę i przewód piersiowy
Rozwór przełykowy: zawiera przełyk, pnie błędne przedni i tylny oraz gałązki brzuszne nerwu przeponowego lewego
Otwór żyły głównej: zawiera żyłę główną dolną, oraz gałązki brzuszne nerwu przeponowego prawego

Przepona to płaski, szeroki mięsień oddzielający jamę klatki piersiowej od jamy brzusznej. Uwypukla się kopulasto ku górze, na obwodzie jest mięśniowa, natomiast w centralnej części ścięgnista (centrum tendineum). Część mięśniową przepony ze względu na lokalizacje przyczepów dzielimy na trzy części:

część lędźwiową,
część żebrową,
część mostkową.

Przepona

Część lędźwiowa

Część żebrowa

Część mostkowa

Środek ścięgnisty

1. Przyczepy

Przyczep początkowy

Poniżej szczegółowo opisany przyczepy początkowe każdej z trzech części mięśniowych przepony.

Część lędźwiowa rozpoczyna się od:

Odnogi prawej (szerszej i dłuższej od lewej), która ma swój początek na powierzchniach przednich trzonów kręgów L1-L3, więzadle podłużnym przednim i na krążkach międzykręgowych na tym odcinku.
Odnogi lewej (węższej i krótszej od prawej), która ma swój początek na powierzchniach przednich trzonów kręgów L1-L2, więzadle podłużnym przednim i na krążkach międzykręgowych na tym odcinku.
Więzadła łukowatego pośrodkowego, które utworzone jest przez zbiegające się włókna przyśrodkowych, ścięgnistych brzegów obu odnóg przepony.
Więzadeł łukowatych przyśrodkowych, które rozpięte są między trzonem kręgu L1 lub L2 a wyrostkiem żebrowym (poprzecznym) kręgu L1.
Więzadeł łukowatych bocznych, które rozpięte są między wyrostkiem żebrowym (poprzecznym) kręgu L1, a XII żebrem.

Część żebrowa rozpoczyna się sześcioma wiązkami od powierzchni wewnętrznych dolnych sześciu żeber (VII-XII).

Część mostkowa rozpoczyna się kilkoma krótkimi, wąskimi pęczkami od powierzchni wewnętrznej wyrostka mieczykowatego mostka.

Przyczep końcowy

Włókna wszystkich trzech części przepony kończą się w środku ścięgnistym.

2. Więzadła łukowate

Więzadła łukowate to ścięgniste pasma, służące m.in. jako przyczepy początkowe dla włókien mięśniowych części lędźwiowej przepony.

Wyróżniamy jedno nieparzyste więzadło:

Więzadło łukowate pośrodkowe – utworzone przez ścięgniste brzegi przyśrodkowe obu odnóg (prawej i lewej) biegnące ku górze, do przodu oraz przyśrodkowo i łączące się do przodu od aorty. Ogranicza ono razem z przednią powierzchnią kręgosłupa rozwór aorty.

Oraz dwa parzyste więzadła (występujące zarówno po stronie lewej, jak i prawej):

Więzadło łukowate przyśrodkowe – pasmo ścięgniste rozpięte między trzonem kręgu L1 lub L2 a wyrostkiem żebrowym (poprzecznym) kręgu L1, ponad mięśniem lędźwiowym większym, z którego powięzią jest zrośnięte.
Więzadło łukowate boczne – rozpięte między wyrostkiem żebrowym (poprzecznym) kręgu L1 a dwunastym żebrem, nad mięśniem czworobocznym lędźwi, z którego powięzią jest zrośnięte.

Więzadło łukowate pośrodkowe

Więzadło łukowate przyśrodkowe - prawe i lewe

Więzadło łukowate boczne - prawe i lewe

3. Otwory

W przeponie występują trzy główne, duże otwory, oraz szereg małych otworów między pasmami odnóg przepony. Wyróżniamy:

Rozwór aortowy (hiatus aorticus), który ograniczony jest przez przyśrodkowe pasma ścięgniste obu odnóg (więzadło łukowate pośrodkowe) oraz przez kręg Th12. Leży on bardzo nieznacznie na lewo od płaszczyzny pośrodkowej ciała. Rozwór aorty jest na tyle obszerny, że skurz przepony, nie przeszkadza w tętnieniu aorty.

Zawartość:

aorta (rozwór aortowy jest miejscem granicznym, gdzie aorta piersiowa przechodzi w brzuszną),
przewód piersiowy (do tyłu i na prawo od aorty).

Rozwór przełykowy (hiatus esophageus), z reguły leży ku górze i nieco na lewo od rozworu aorty.

Zawartość:

przełyk (jest otoczony przez włókna mięśniowe przepony, które podczas skurczu (wydechu) mogą uciskać (zwężać) światło przełyku),
pnie błędne przedni i tylny (pień przedni leży na brzegu górnym, pień tylny na brzegu dolnym rozworu przełykowego),
gałązki brzuszne nerwu przeponowego lewego.

Otwór żyły głównej (foramen venae cavae), zlokalizowany w środku ścięgnistym na prawo i do przodu od rozworu przełykowego.

Zawartość:

żyła główna dolna (jest zrośnięta ze ścięgnistym brzegiem otworu),
gałązki brzuszne nerwu przeponowego prawego.

Otwory w obrębie odnóg przepony (prawej i lewej) – występują pomiędzy ich pasmami ścięgnistymi, a przebiegają nimi naczynia i nerwy, biegnące z klatki piersiowej do jamy brzusznej i odwrotnie.

Szczelina przyśrodkowa – zawiera nerw trzewny większy oraz żyłę nieparzystą (w szczelinie przyśrodkowej prawej odnogi) lub żyłę nieparzystą krótką (w szczelinie przyśrodkowej lewej odnogi).
Szczelina boczna – zawiera pień współczulny i (czasem) nerw trzewny mniejszy i najniższy.

Przez trójkąt mostkowo-żebrowy przechodzą naczynia nabrzuszne.

Pod więzadłami łukowatymi bocznymi przebiegają naczynia podżebrowe i nerw podżebrowy.

Rozwór aortowy

Rozwór przełykowy

Otwór żyły głównej

4. Trójkąty

Graniczące ze sobą trzy części przepony nigdy ściśle się ze sobą nie łączą. Między ich początkami znajdują się obszary zbudowane z tkanki łącznej włóknistej, które są miejscami zmniejszonej odporności (mogą w nich występować przepukliny). Są to tzw. trójkąty. Wyróżniamy:

trójkąty lędźwiowo-żebrowe – zlokalizowane pomiędzy początkami części lędźwiowej i żebrowej,
trójkąty mostkowo-żebrowe – zlokalizowane pomiędzy brzegami bocznymi części mostkowej a brzegami przyśrodkowymi części żebrowej.

Trójkąty lędźwiowo-żebrowe

Trójkąty mostkowo-żebrowe

5. Funkcja

Przepona podczas skurczu obniża się i spłaszcza. Dzięki temu objętość klatki piersiowej zwiększa się, ciśnienie w niej panujące zmniejsza się, a powietrze zostaje wessane przez drogi oddechowe do płuc. Przepona służy zatem jako główny mięsień wdechowy.

Podczas wydechu rozluźniona przepona z powrotem uwypukla się ku górze, co ułatwia wydalanie powietrza z płuc.

Stanowi ona również ważny element powstawania tłoczni brzusznej oraz reguluje siłę prądu powietrza podczas wydechu (bierze udział w fonacji).

6. Unerwienie

Przepona unerwiona jest przez nerw przeponowy (C3-C5).

7. Unaczynienie

Przepona unaczyniona jest przez:

tętnice osierdziowo-przeponowe,
tętnice mięśniowo-przeponowe,
tętnice przeponowe górne (od aorty piersiowej),
tętnice przeponowe dolne (od aorty brzusznej).

Source: https://anatomik.pl/lekcje/przepona

Mięśnie podżebrowe

2025-12-11T11:08:45.289Z

łac. – musculi subcostales

Przyczep początkowy:

Powierzchnie wewnętrzne dolnych żeber

Przyczep końcowy:

Brzegi górne żeber poniżej (omijając jedno lub dwa żebra)

Funkcja:

Wspomagają pracę mięśni międzyżebrowych wewnętrznych (wspomagają wydech)

Unerwienie:

Nerwy międzyżebrowe

Unaczynienie:

Tętnice międzyżebrowe tylne

Mięśnie podżebrowe to bardzo zmienne, płaskie mięśnie leżące wewnętrznie względem mięśni międzyżebrowych. Mają charakter szczątkowy i niewielkie znaczenie czynnościowe.

Mięśnie podżebrowe

1. Przyczepy

Przyczep początkowy

Mięśnie podżebrowe rozpoczynają się na powierzchniach wewnętrznych dolnych żeber.

Przyczep końcowy

Ich włókna biegną do dołu i przyśrodkowo. Przyczepiają się do brzegów górnych żeber poniżej, omijając wcześniej jedno lub dwa żebra.

2. Funkcja

Mięśnie podżebrowe wspomagają pracę mięśnie międzyżebrowych wewnętrznych (wspomagają wydech).

3. Unerwienie

Mięśnie podżebrowe unerwione są przez nerwy międzyżebrowe.

4. Unaczynienie

Mięśnie podżebrowe unaczynione są przez tętnice międzyżebrowe tylne.

Source: https://www.anatomik.pl/lekcje/miesnie-podzebrowe/

Mięsień poprzeczny klatki piersiowej

2025-12-11T11:06:00.481Z

łac. – musculus transversus thoracis

Przyczep początkowy:

Powierzchnia tylna trzonu i wyrostka mieczykowatego mostka

Przyczep końcowy:

Granice chrzęstno-kostne żeber II-VI

Funkcja:

Zmniejsza kąt przyczepu chrząstki żebrowej do mostka (wspomagają wydech)

Unerwienie:

Nerwy międzyżebrowe II-VI

Unaczynienie:

Gałązki tętnicy piersiowej wewnętrznej

Mięsień poprzeczny klatki piersiowej to płaski, trójkątny mięsień rozpięty między powierzchnią tylną mostka a żebrami II-VI. Ma on charakter zanikowy.

Mięsień poprzeczny klatki piersiowej

1. Przyczepy

Przyczep początkowy

Mięsień poprzeczny klatki piersiowej rozpoczyna się na powierzchni tylnej wyrostka mieczykowatego i na dolnej części powierzchni tylnej mostka.

Przyczep końcowy

Włókna dolnej części (większość) przebiegają poprzecznie. Włókna górnej części biegną do góry, po skosie omijając przy tym dwie przestrzenie międzyżebrowe. Przyczep końcowy zlokalizowany jest na powierzchniach wewnętrznych granic chrzęstno-kostnych żeber II-VI.

2. Funkcja

Ponieważ czynność górnych włókien mięśnia poprzecznego klatki piersiowej jest bardzo nieznaczna, będzie on wpływał na ruchy klatki piersiowej głównie za pomocą włókien przebiegających poprzecznie (część dolna). Zmniejszają one kąt przyczepu chrząstek żebrowych do mostka (wspomagają wydech).

3. Unerwienie

Mięsień poprzeczny klatki piersiowej unerwiony jest przez nerwy międzyżebrowe II-VI.

4. Unaczynienie

Mięsień poprzeczny klatki piersiowej unaczyniony jest przez gałązki tętnicy piersiowej wewnętrznej.

Source: https://www.anatomik.pl/lekcje/miesien-poprzeczny-klatki-piersiowej/

Mięśnie międzyżebrowe wewnętrzne

2025-12-11T11:01:55.546Z

łac. – musculi intercostales interni

Przyczep początkowy

Mięśnie międzyżebrowe pośrednie: brzeg dolny żebra powyżej (na zewnątrz od bruzdy żebra)
Mięśnie międzyżebrowe najgłębsze: brzeg dolny żebra powyżej (do wewnątrz od bruzdy żebra)

Przyczep końcowy

Brzeg górny żebra poniżej

Funkcja

Obniżają żebra (są mięśniami wydechowymi)

Unerwienie

Nerwy międzyżebrowe I-XI

Unaczynienie

Tętnice międzyżebrowe tylne, gałęzie międzyżebrowe przednie tętnicy piersiowej wewnętrznej

Mięśnie międzyżebrowe wewnętrzne, to płaskie, krótkie mięśnie wypełniające przestrzenie międzyżebrowe i łączące ze sobą dwa sąsiednie żebra. Leżą one do wewnątrz względem mięśni międzyżebrowych zewnętrznych.

Na prawie całym swoim przebiegu składają się na nie dwie grupy mięśni:

mięśnie międzyżebrowe pośrednie (musculi intercostales intermedii),
mięśnie międzyżebrowe najgłębsze (musculi intercostales intimi).

Mięśnie międzyżebrowe wewnętrzne

Błony międzyżebrowe wewnętrzne

Mięśnie międzyżebrowe pośrednie

Mięśnie międzyżebrowe najgłębsze

Przyczep początkowy

Poniżej opisane zostały dokładne przyczepy początkowe obu warstw mięśni międzyżebrowych wewnętrznych.

Mięśnie międzyżebrowe pośrednie: brzeg dolny żebra powyżej (na zewnątrz od bruzdy żebra).
Mięśnie międzyżebrowe najgłębsze: brzeg dolny żebra powyżej (do wewnątrz od bruzdy żebra).

Przyczep końcowy

Obie warstwy mięśni międzyżebrowych wewnętrznych kończą się na brzegu górnym żebra poniżej.

Początek włókien mięśniowych: włókna rozpoczynają się na wysokości kątów żeber.

Koniec włókien mięśniowych:

Mięśnie międzyżebrowe pośrednie: włókna biegną aż do mostka.
Mięśnie międzyżebrowe najgłębsze: włókna kończą się na wysokości granic kostno-chrzęstnych żeber (miejsc gdzie żebra kostne przechodzą w żebra chrzęstne).

Kierunek włókien: włókna biegną w dół i w stronę kręgosłupa.

W przedłużeniu mięśni międzyżebrowych pośrednich z tyłu biegną błony międzyżebrowe wewnętrzne, które bocznie łączą się z włóknami mięśniowymi, przyśrodkowo zaś biegną do guzków żeber (do linii stawów żebrowo-poprzecznych). Włókna błon mają taki sam przebieg jak włókna mięśni (w dół i w stronę kręgosłupa).

2. Funkcja

Mięśnie międzyżebrowe wewnętrzne obniżają żebra, są więc mięśniami wydechowymi.

3. Unerwienie

Mięśnie międzyżebrowe wewnętrzne unerwione są przez nerwy międzyżebrowe I-XI.

4. Unaczynienie

Mięśnie międzyżebrowe wewnętrzne unaczynione są przez:

tętnice międzyżebrowe tylne,
gałęzie międzyżebrowe przednie tętnicy piersiowej wewnętrznej.

Source: https://www.anatomik.pl/lekcje/miesnie-miedzyzebrowe-wewnetrzne/