Nozima Zokirova

"Insonning o'tmishini tushinish" mashqi

2021-05-27T11:02:07.510Z

Sharh: ushbu mashq Sizni boshqa shaxsning o‘tmishini to‘g‘ri tushunishingizga yordam beradi.

1.Siz muayyan sababga ko‘ra gaplashishni xohlamaydigan yoki qo‘rqadigan biror inson to‘g‘risida o‘ylab ko‘ring (yoki yozing)
2.Siz xush ko‘rmaydigan shaxs o‘zini bunday tutishiga turtki bo‘layotgan sabablarni yozing.
3.Endi, siz xush ko‘rmaydigan inson to‘g‘risida qanday tasavvurlar kelganligini yozing.

Masalan:
1.Men Javlon bilan men bilan har doim ham gaplashishni istamaganligi sababli do‘stlashishni xohlamayman.
2.Men Javlonni baxtsiz va yolg‘iz ekaligini tushundim. Shuningdek, uning onasi surunkali kasal bo‘lganligi sababli o‘qishi va turar joy ijarasiga pul topib berolmayotganligini bildim.
3.Endi men buni haqiqatligini bilganimdan so‘ng, men u bilan do‘stlashishni xohlayman. Chunki, uning kamgapligi va badqovoqligi men bilan emas, balki oilaviy muammolar bilan bog‘liqdir.

Sevgining rivojlanish bosqichlari

2021-05-19T12:53:16.382Z

Bola sevgisi

Bu insondagi ilk sevgidir. Odatda u onaga nisbatan bo'ladi. Bolaga doim onasi bilan birga uning bag'rida sevimli o'yinchog'ini o'ynab yotish yoqadi. Agar uning onasi ko'zdan g'oyib bo'lsa yoki o'yinchog'i sinib qolsa, u injiqlik qilib, yig'lashga tushadi. Bu onaga nisbatan QARAMLIK deyiladi. Bunday holat kattalarda ham kuzatilib turadi. Bola gapira olmasa ham o'z hissiyotlari orqali atrofdagilar bilan muloqotga kirishadi. Inson hayotida hissiyotlar juda muhir o'rin tutadi. Kimdir o'z bolaligini 1 yoshdan, kimdir 3, yana kimdir 5 yoshidan boshlab eslaydi. Qiziq bu nimaga bog'liq? Bu inson aynan shu yoshlarda yo salbiy, yoki ijobiy bo'lgan hissiyotlarni boshdan kechirganiga bog'liq.

Platonik sevgi

Bu sevgi asosan pubertant (garmonal tizimning rivojlanish bosqichi) 12-15 yoshli o'smir davrga to'g'ri keladi. Kamdan-kam hollarda 7-8 yoshlarda kuzatiladi. Bu davrda inson qarama-qarshi jins vakiliga nisbatan qiziqish bildiradi. Sababi, o'smirda juda ham ko'p miqdorda energiya quyilib keladi va u o'z sevgisni aniq obyektga: aktyor, honanda, o'qituvchi...... larga qaratadi. Bu infantil sevgi inson psixikasini rivojlanishida va keyingi bosqichiga o'tishida muhim o'rin egallaydi.

Agar inson bu sevgini o'z vaqtida boshidan kechirmasa, sochi oqarib, katta yoshli bo'lganida bo'lsa ham unga duch kelishi aniq! "Farzandlari, ota-onasi, ishi ko'ziga ko'rinmadi-ya", -degan gaplarni eshitganmisiz.

Jinsiy sevgi

Hamma bosqich o'z vaqtida kechgan insonlarda bu sevgi 17-20 yoshlarda kuzatiladi (o'gil bolalarda). Bu bosqichning o'ziga xosligi shundaki, o'g'il bolalarda (giperseksuallik) jinsiy yaqinlikka nisbatan qiziqish ortadi. O'g'il bolalar qancha ko'p qizlarni o'zlariga rom etsalar, ularda shunchalik o'zlaridan qoniqish, tan olinganlik va erkaklik hislarini tuyush paydo bo'ladi . Bu esa o'z navbatida shaxs sifatida shakillanishda o'zining hissasini qo'shmay qolmaydi.

Bu davr qiz bolalarda boshqacharoq kechadi. 20 yoshli qizga mehr, e'tibor, shirin so'zning o'zi yetarli bo'ladi. Ammo u 30-35 yoshga kirganida jinsiy hayot asosiy o'inga chiqadi.

Mukammal sevgi

Inson o'rtacha 25-30 yoshlarida bu sevgiga tayyor bo'ladi. Bu ko'rsatgich ertaroq yoki kechroq bo'lishi ham mumkin.

Mukammal sevgi - so'zsiz sevgidir, o'z juftini qanday bo'lsa shundayligicha, boricha qabul qilishdir. Bu paytda sevgan inson sevgilisini yonida bo'lishining o'zi yetarli bo'ladi. Agar ayol mazzali taom tayyorlay olmasa, oshpaz yollab yechim topiladi. Erkak uydagi buzilgan javonlarni tuzata olmasa, usta chaqirib vaziyatdan chiqiladi. Oilaviy muammolarni er va xotin bor imkoniyatlarini ishga solib, birgalikda hal qiladilar va natijada ularning munosabatlari yana ham mustahkamlanib boradi. Hullas, inson qadr-qimmati birinchi o'ringa chiqadi.

©️Nozima Zokirova

FARZANDni o'zgartirishdan avval o'zingiz o'zgarishingiz kerak

2021-01-02T04:10:10.890Z

"Ota-ona yuragidagini bola bilmaydi", - deganlaridek, bolaning aytmoqchi bo'lganini eshitmay turib "uf" tortadigan ota-onalar bu bolaning yomon ekanligini ko'rsatadimi? Men bunga ota-onalarning o'zlari aybdor deb o'ylayman.

Doktor Suzuki o'z farzandi bilan juda yomon munosabatda bo'lgan ona haqida aytib bergan. Ona umidsizlik bilan: "Nega Xudo menga yomon farzand yuborgan?!" - deb nolir ekan. Bir kuni doktor Suzuki unga : "Buning sababi uni doimo urishishingizda. U doim bezovta. Agar vaqti-vaqti bilan siz ham o'z xatolaringizni tan olsangiz, bolangiz sizni yaxshiroq tinglaydi va hurmat qiladi", - debdi. Bir muddatdan so'ng ona doktor Suzuki yoniga juda mamnun holda kelib, o'z o'g'ilchasi bilan munosabatini yaxshilaganini aytib berdi.

Vijdonli onalar ko'pincha ularning talabchanligi norozilikka uchrashidan shikoyat qiladilar. "Sizga aytish yaxshi, chunki buni o'zingiz qilishingiz kerak emas". Bolalar haq! Buyruq berish tarbiya qilishning yaxshi usuli emas. Agar bolalar butun kuchlarini ishga solsalar-u, ayni vaqtda, kattalar ota-ona sifatida qilishlari kerak bo'lgan ishning o'ntadan biri yoki yarmini ham qilmasalar, bundan yaxshilik chiqmaydi.Ota-onalar ham birior narsani birga qilib, unga ko'rsatish yo'lini topishlari lozim.

"Buni qil!", "Buni yodlla!" - dab buyruq berib otaning o'zi kursida gazeta o'qib o'tirishi - bu yalqov kishining usuli. Farzandni tarbiyalamoq o'zini ham doimiy ravishda tarbiyalash demakdir.

©️Masaru Ibuka

O'ZINI SEVISH - XUDBINLIK EMAS

2020-10-23T08:58:26.167Z

Ko'pchilik insonlar o'zini sevish bilan xudbinlikni aralashtirib yuborishadi, bu ikki tushunchani bir xil anglashadi.
Aslida esa bular o'rtasida anchagina farq bor.

XUDBINLIK — doim o'z manfaatini o'ylashdir.

O'ZINI SEVISH — o'zi bilan do'stlashish, o'zini ayblamaslik, o'z shaxsini hurmat qilishdir.

Quyida o'zini yaxshi ko'rmaydiganlarning asosiy «belgi» larini sanaymiz.

1. Demak, siz qilayotgan ishlaringizni yoqlamaysiz.
Tanqid — g'urur mahsuli. Har doim o'zingizni tanqid qilaversangiz, sizda g'urur emas, manmanlik hissi oshib-toshib ketibdi.
Shu darajada ko'payibdiki, o'zingizni ideal odam hisoblay boshlabsiz va o'zingizdan faqat ideal darajadagi ishlarni kutayapsiz.
Oddiy odamlar singari xatolar qilishingiz mumkinligini tan olishga esa kamtarligingiz yetarli emas.

2. Tashqi ko'rinishingizdan norozi bo'lsangiz…

«Qaniydi falonchixondek shahlo ko'zlarim bo'lsa» yoki «Nega dugonamdek oppoq emasman?» singari fikrlar tez-tez miyangizda aylanaveradimi?
Demak, siz o'zingizni hadeb boshqalar bilan solishtirish dardiga mubtalo bo'libsiz. Albatta, bunday sharoitda o'zingizni sevishingiz mumkin emas.
Darhol bu odatni tark eting.
Siz, bu — siz, uni falonchi-yu pismadonchixonlar o'lchami bilan o'lchamang !
Odam o'zining nuqsonlarini bilishi kerak, ammo bu nuqsonlarga munosabati to'g'ri bo'lishi lozim.
Siz Yaratgannning ijodisiz, u o'sha nuqsonlarni Sizdagi o'ziga xoslikni ta'kidlash uchun bergan.

3. Doim o'zingizni aybdor his qilaversangiz . . .

Bolangiz kasal bo'lib qoldi. Siz «Bola degan xastalanadi-da, issiq jon», demaysiz. «Yaxshi qaramabman, issiq kiyintirmabman va hokazo», deya o'zingizni ayblab boshlaysiz.
Bu tuyg'u ichingizda kechayotgan bo'lsa-da, atrofingizdagilar ham his qilishadi.
Siz ularga tayyor xulosani berdingiz, aybdorlikni zimmangizga oldingiz, ular jon deb uni qabul qilishadi va ayblov toshlari bir-bir ota boshlashadi.
Unutmang, hamma narsani oldindan ko'rib, sezib, oldini olib yuradigan odamning o'zi yo'q.
Umuman, bo'lar ish bo'lgandan keyin kim aybdorligining nima ahamiyati bor? Ahamiyatlisi, kim shu muammoni yecha olishida.
To'g'ri fikrlasangiz, muammoni hal etguvchi o'sha inson, albatta, o'zingiz bo'lasiz.

4. Hammaga birdek yoqishga intilsangiz …

Atrofdagilardan o'zingizga nisbatan maqtov, olqish eshitishga muhtojsiz.
Sizni yoqtirmay qo'ysalar, hay-hay, bundan yomoni bormi?
Bu o'zini yaxshi ko'rmaydigan odamning xulqidir, Chunki tashqaridan aytilgan maqtovlar insonning o'ziga bo'lgan ishonchini sug'orib turadi.
«Men»ini sevgan va «Men»iga yetarlicha ishongan odam bunga muhtoj emas, unga o'zining muhabbati, maqtovlari etib-ortadi, ya'ni atrofdagilarning muhabbati xuddi telefonga zaryadka orqali o'tayotgan tokdek gap.
Tokka to'la batareykani zaryadlashga ehtiyoj yo'q. O'zingizni o'ylang, o'z tuyg'ularingiz bilan qiziqing, o'zingiz bilan ovora bo'ling, shunda boshqalarning muhabbati-yu maqtovlariga zor bo'lib qolmaysiz.
Shu maqtovlarga erishish uchun o'lib-tirilmaysiz.

5.Boshqalar uchun yashasangiz…

Hayotdan lazzatlanib, o'zingiz uchun yashamaysiz.
O'zingizni allaqachon unutib qo'ygansiz. Ishxonada hamma vazifani gardaningizga olasiz, bir-ikki marta rahmat eshitarsiz, ana boring, muokofot puli ham berishar.
Ammo bir kun bu mas'uliyatdan charchaysiz, boshqalar soyangizda mazza qilib yurishgani etmagandek, muammo chiqqanda sizga yuklab qo'ya qolishadi.
Axir hech kimga muammo kerak emas, demak, fidoyilikning ham me'yorini biling, toki o'zingizga ham yaxshi bo'lsin, boshqalarga ham.

"Ojiz va kuchsiz bola" tarbiyalashning tarbiyasizlik siri

2020-10-22T04:51:02.464Z

"Bolali uy bozor, bolasiz uy mozor" deydi dono xalqimiz. Bolasi bor uyni ko'chaning narigi betida turib tanib olasiz. Butun ovozi bilan kulgan, baland ovoz bilan o'ynayotgan, harakatlaridan shovqin yangragan bolali uyning baxti ham shunda. Ammo, qariyalar, asabiy onalar bunday holatni ko'taraverishmaydi. "Bolangni jim qil!", "Bolangizni bir do'xtirga ko'rsatib yuboring!", "Bolangiz namuncha sho'x, boshlarimni og'ritib yubordi!", "Bu bola na qo'yni biladi, na to'xta deganni tushunadi" degan shikoyatlardan ona ham bezor bo'ladi. Bola degani charchashniyam bilmaydi-ya, uyg'ongandan uxlaguniga qadar tinchlik yo'q, deyishadi qo'shnilar. Ayniqsa, ko'p qavatli uylarda bunday shox-shodon bolalar bilan yashash azob. "Har kuni bolangiz sakramasin, boshimizning ustidan do'p-do'p qilib uxlatmayapti" deb qo'shnilarning shikoyatini ham ko'taradi ona. Yana o'sha qo'shnilar va kattalar bilmaydigan bir sir bor: bola tinimsiz savol beradi. Agar bu shikoyatchilarning aytganini qilsak, ojiz va kuchsiz jim o'tiradigan, miyasi o'sishdan to'xtab savol bermaydigan bolani tarbiyalaymiz-qo'yamiz. Bolani "xuligan", "urishqoq", "bunchalar sho'x" deb ataysiz va uning miyasining va tanasining o'sishi uchun qilayotgan harakatlarini yomon tomonga burasiz.
Temperamenti melanxolik va flegmatik bolalar tug'ma sabrli bolalar bo'lishadi. Ular bir joyda hech ovoz chiqarmay soatlab o'ynashi mumkin. Ko'chaga chiqishganida hech kimga qo'shilmasdan odamoviligi bilan bir chekkadagi qumdan biror narsalar yasashga kirishishadi. Tabiatan odamovi, sabrli, tinch xarakterga ega bolalar chaqaloqligidan bilinadi. Agar ota-ona shiddatli xarakterli bolani "jim bo'l" , "ovozingni chiqarma", "bir joyda qimirlamay o'tir" deb qo'rqitish bilan sabrli qilishga tarbiya berishsa, bunday bolalarda qo'rqoqlik shakillanadi. "Ko'kka sapchiydigan" bolaning temperamentini xolerik va sangvinik deb ataymiz. Bunday bolani daraxtning ustidan, tomning teppasidan, qo'shnining uyidan topib olishimiz mumkin.
Ota-onaga esa aqilli, dono, sabrli, kamgap, jim o'tiradigan, sakramaydigan, bir so'z bilan aytganda "qari chol" yoki "qarib qolgan" bir joyda o'riraveradigan bola kerak, shekilli. Ota-onaning bu istagi amalga oshsa, bola miyyasining o'sishi orqada qola boshlaydi, jim o'tiraverganidan bo'yi engdoshlariga nisbatan pastroq ko'rinadi, ko'p gapirma deyaverishganidan nutq boyligi kam, bir gapni tushuntirib bera olmaydigan bolaga aylanadi. Tabiatan tug'ma sabrli melanxolik va flegmatik bolani shaddod va sho'x bolaga aylantiraman, deb o'ylamang, xolerik va sangvinik deb nomlanuvchi temperament egasining sho'xligidan to'xtatib qo'ya olaman , deb Yaratganga qarshi bormang. Axir kaktusdan olma hosilini kuymaysiz, shaftoli sizga rayhon hidini taratmasligi aniq-ku.

©️ Psixolog - Z. Ahmedova

Hayot qonunlari

2020-10-19T08:48:14.663Z

1. O'xshashlik qonuni
Hayotingizda paydo bo'lgan har qanday inson sizning aksingizdir. Siz hayotingizga o'zingizga o'xshagan insonlarnigina kiritasiz. Sizni qurshab olgan insonlar Sizga yoqmayapti. Demak, siz o'zingizga yoqmayapsiz va xuddi o'zingizga o'xshagan insonlar atrofingizga yig'ilishiga sababchi bo'layapsiz.
Atrofingizdagi insonlarni o'zgartirmoqchi bo'lsangiz, avvalo o'zingizni o'zgartirishingiz kerak.

2.Sabab va oqibat qonuni
Sababsiz oqibat bo'lmaydi. Siz nimaiki bersangiz, o'zingizga qaytadi, ya'ni "nima eksang, shuni o'rasan".
Odamlar Siz bilan qanday gaplashishlarini istasangiz, ularga shunday muomala qiling. Odam o'z-o'zidan yomon bo'lib qolmaydi. Qarg'agan bulbul bo'lib sayrab berishini talab qila olmaysiz. Har bir hodisani boricha qabul qiling!

3.Sevish qonuni
Sevgi barchaga kerak. Sevgi qabul qilish, samimiylik, nafosatlilik, himoya, javobgarlik, ishonchga kira olish, beminnatlik va bag'rikenglik.
Siz boshqa insonlarga himoyani, javobgarlikni, beminnatlilikni, nafosatni, ishonchni,, samimiyatni qanchalik ko'p bera olar ekansiz, sizga ham xuddi shuncha bo'lib qaytadi.
Qo'rquv, rashq, bog'lanib qolish, qaramlikning sevgiga taalluqli joyi kam. Chunki sevgi rivojlanishga olib keluvchi yagona yo'ldir.
Muhabbat orqali Sizda kechirimlilik, rahmdillik, hotamtoylik kabi xislatlar namoyon bo'ladi va takomillashadi.

4.So'zning kuchliligi qonuni
So'z qanchalik buyuk kuchga ega ekanini baholay olishingizga shubha yo'q. Gapirayotgan so'zlaringizga nazar soling: kamsirish, ta'na, haqorat qalbda og'riqli yaralar qoldiradi. Ba'zan og'riqlar sizni kuchli qiladi, ammo yaralar bitgunicha qalb ozor chekadi va chandiq yana bittaga ko'payadi.

5.Ishonch qonuni
Ishonch paydo bo'lsagina insonlar o'rtasida sevgi va muhabbatga asoslangan munosabat tug'iladi. Faqat ishonch bor joyda sevgi tug'iladi. Sevgisi yo'q insonningishonchi ham yo'qdir.
Sevgisiz va ishonchsiz inson shubha, gumon, xavotir va qo'rquv iskanjasida yashaydi. Chuqur nafas olishi unga hushyorlikni yo'qotishiga, ogohlikni qo'ldan boy berishiga va nihoyat yengilishiga sababchidek ko'rinadi. Shu sabab hech qachon chuqur nafas olmay yashaydi.
Sevgining asosi ishonchdir!

6.Samimiyat qonuni
Sevish va sevilish - baxtlilik emas. Hammasi oldinda! Sevgi bir gulga o'xshaydi: O'sadi, gullaydi, yaproqlari so'lib oxir oqibat quriydi. Gulning taqdiri o'z qo'lingizda. Gulga yatarli ozuqa va suv kerak. Sevgi uchun hayotbaxsh ne'mat samimiyatdir.

7.Armug'om qilish qonuni
Sevish - o'zingizning bir bo'lagingizni samimiyat bilan tekinnga armug'on qilishdir.Sizga sevgi kerakmi? Muhabbatni sotib olishning bitta yo'li bor: sevgini armug'on qilish! Mehringizni qanchalik ko'p in'om qilsangiz, barakasi bilan o'zingizga qaytadi.
Bir narsani unutmasligingiz kerak, muhabbat, yaxshi ko'rishning chek-chegarasi yo'q. O'zingizning bir qismingizni beraversangiz, Nima qoladi?! Sizga o'zingiz va o'zligingiz ko'payib, kuchli bo'lib qaytadiki, har safar o'zingiz qaytganingizda o'sasiz va avvalgidan ham kuchli bo'lasiz.

8.Erkinlik qonuni
Kimni yaxshi ko'rsangiz, unga erkinlik bering. O'z qarorini chiqarishiga ishoning. O'z istaganicha yashashiga sharoit yaratib bering. Siz istagandek yashashi, sizga yetishmagan narsani yaxshi ko'rgan insoningizdan talab qilishingizdir. Kimnidir sevishingiz uning istaklarini quvvatlashingizdir. Boshqa insonga qanchalik erkinlik bera olsangiz, u sizga shunchalik yaqin bo'ladi.

©️Psixolog - Z. Ahmedova

Farzandingizning ishtahasi yomonmi?

2020-10-16T08:32:34.111Z

Farzand nega o'zini bunday tutadi?

Farzandingizning ovqatlanishi siz bilan farzandingiz o'rtasida paydo bo'lgan tortishuv mojarosiga o'xshab qoldimi?

Oilada nizoli vaziyatlarning bo'lishi bolada ishtahaning yo'qolishiga olib keladigan psixogen faktorlardan hisoblanadi. Nafaqat nizoli vaziyatlar, balki haddan ortiq xursandchilik ham ishtahaning yo'qolishiga olib keladi. Bola organizimida paydo bo'lgan kasallik (shamollash, tomoq og'rig'i, quloq og'riqlar, gijja) ham ishtaha yo'qolishiga sabab bo'lishi mumkin.

Nima qilish kerak?

Farzandingizning ovqatlanish tartibiga rioya qilishi uning ruhiyati va sog'lig'i uchun juda muhim. Ovqatlanish tartibini buzmaslik bolaning tartibga o'rganishining birinchi omili. Nonushta va tushlik o'rtasida yarim tayyor mahsulotlardan tayyorlangan ovqatlar berish ovqatlanishdagi betartiblikni paydo qiladi.
Ovqatlanish o'rtasida bolaning chanqaganini sezsangiz, suv bering. Har xil sharbat suv o'rnini bosmaydi. Sharbat tarkibida ko'p miqdorda shakar moddasi bo'lganligi uchun bolaning ishtahasi bo'g'iladi.
Farzandingiz uchun tayyorlangan taom xilma-xil bo'lishi kerak. Har kuni bir xil ratsiondagi ovqat bolaning badiga uradi.
Farzandingizga ovqatni hidlash, ovqatdan norozi bo'lish to'g'ri emasligini ayting. Gapirayotganda nima qilmaslikni emas, nima qilish to'g'riligini tushuntiring.
Farzandingiz o'sar ekan, uning yeydigan ovqati miqdorini ko'paytirib boring. Ammo bu miqdor bolani qo'rqitmasligi uchun bilintirmasdan har hafra oz-ozdan qo'shib boring.
Mehmondorchilikda o'zini qanday tutish kerakligini, qanday ovqatlanish qoidalari borligini uyda ovqatlanish jarayonida mashq qiling. Shunda bola mehmondorchilikda uyalib qolmaydi.
Farzandingiz ovqatlanayotganda gavdasini to'g'ri tutishiga e'tibor bering. Bolaga ovqatlanayotganda chappilash, ovoz chiqarib yutish mumkin emasligini va sabr bilan chaynash lozimligini ayting. Yaxshi chaynalmagan luqma oshqozonni qiynab qo'yishini tushuntiring. Nomushta - 15-20, tushlik 30 daqiqa davom etsin. Bundan kam vaqt sarflasangiz, bola ovqatini shoshib yeydi. Bolada shoshib ovqat yeyish ko'nikmasini shakillantirmang.
Oila davrasida umumiy ovqatdan vos kechib, boshqa ovqat talab qilayotgan farzandingizning xatti-harakatiga sabr bilan yondashing. Bolangiz shu qilig'i bilan hammani o'ziga qaratmoqchi bo'layotgandir. Bolaning o'ziga xos tanlovi borligi va bu tanlov yaxshi ekanligini aytib, buni albatta inobatga olishingizni ayting. Natijada farzandingiz hamma qatori o'tirib, ovqatlanayotganiga shohid bo'lasiz.
Bolani aldab va majburlab ovqatlantirmang. Bu ishtahasini yomonlashishiga olib keladi.
Havo issiqligida ishtaha pasayadi. Bu paytda ko'proq suv berish lozim. Yog'li ovqatlarni bolaga majburan yedirish mumkin emas.
Farzandingizning ishtahasizligiga arzirli sabab topa olmayotgan bo'lsangiz, shifokorga ko'rsating. Ishtahasizlik biron kasallikning ilk alomati bo'lishi mumkin.

IMIJ (Qiyofa)ni kashf qilish qoidalari

2020-10-06T03:51:37.698Z

Birinchi qoida, o'z auditoriyangizni aniqlang. Siz kim bilan muloqotga kirishasiz, kimlarga ta'sir etasiz? Bu taassurotdan qanday natija olmoqchisiz?

Ikkinchi qoida,boshqalarda qanday fikr qoldirishni istasangiz,shu asosida kiyining. Masalan, qizning uchrashuvga xizmat kiyimi bilan chiqishi - uning o'y-fikrida faqat xizmat vazifasiga aloqador muammolar borligidan dalolat beradi. Bu esa, uning bo'ysunmaganligi, o'z moddiy mavqeini himoya qilish istagi kuchliligidan dalolat beradi.

Uchinchi qoida, siz paydo qilgan qiyofa ichingizdagi o'zligingizga mos kelishi lozim. Buning uchun siz o'zligingizga to'g'ri baho berishingiz kerak. Onore da Bal'zak: "Xasis boy bo'lish va isrofgar kambag'al bo'lish bir-biriga o'xshash", deydi.

Psixologlarning tahliliga ko'ra, modda o'zgarishlariga mukkasidan ketgan insonlar hayotda o'z o'rnini topish istagidagi shaxslardir. Ular hali o'z qiyofasiga ega bo'lmaganliklari sabab hayotda o'z o'rnini qidirish yo'lida ishonchsizlikni his qiladilar. Bu ishonchsizlikni qimmatbaho kiyimlar, taqinchoqlar, bezaklar bilan niqoblashga harakat qiladi.

To'rtinchi qoida, imijning vazifasi sizning jamiyatda alohida shaxs ekanligingizni kashf qilib berishdir. Aqilli inson qayerda qanday gapirishni bilganidek, munosib kiyinishni ham joyiga qo'yadi.

Beshinchi qoida, siz tanlagan qiyofa zamonga moslash bo'lishi lozim. Kiyim sizga mos kelishi, yurganingizda, o'tirganingizda bemalol bo'lishi, intim (uyatli, avrat) tana qisimlari ochiq bo'lmasligi kerak. To'y marosimlari uchun kiyiladigan uzun, yarim ochiq va o'ta tor ko'ylaklar, baland poshnali tuflilar, soch turmaklari noqulaylik tug'diradi. Boshqalar e'tiboriga tushaman deb, kulguga qolish kimga kerak!?

Xulosa: O'zingizga yarashgan kiyim kiyib o'zligingizni ko'rsata olishingiz Sizning yutug'ingizdir. Kiyimingizning rani, bichimi, fasoni, yoshingizga mosligi Sizning faxm-farosatingiz yetukligingizni ko'rsatadi. Sizning kiyinishingiz, avvalo, oilangizning obro'si va sha'nidir.

ERKAK VA AYOL PSIXOLOGIYASI

2020-10-02T05:17:46.227Z

Ayol va erkak dunyoni ikki xil ko'zoynak orqali ko'rishadi, go'yo. Ayol pushti ko'zoynak taqadi, erkak qora ko'zoynak taqadi. Aslida, ikkala ko'zoynak ham bir xil narsani ko'radi. Muammo shundaki, ko'zoynaklar rangining har xilligi tushunmovchilik keltirib chiqaradi. Erkak dunyoni aniqroq va yaqinroqdan ko'rsa, ayol dunyoni pushti rangda va fazoviy tasavvurda ko'radi.

Erkak psixologiyasi bir narsani ikkinchi narsaga bog'liqligi va ketma-ketligini ko'rsa, ayol hayotni ichki sezgi va his-tuyg'ularini qo'shib ko'radi. Erkak va ayol o'rtasidagi bu faeq qadriyatlarga, qiziqishlarga, maqsadga va qarorlarga ham jiddiy ta'sir o'tkazadi. Ayol hamisha mehrga, hissiyotlar almashinuviga, uyg'unlikka intiladi.

Ularning telefonda gaplashishlari ham turlicha: ayol uzoq vaqt dardini doston qilib chaqchog'ini yozsa, erkak qisqa-lo'nda gaplashish tarafdori bo'ladi. Ayol telefonni yelkasi bilan tutib, ham ovqatini kovlab, ham bir qo'li bilan bolasini kiyintiradi. Bu "Ayolning joni qirqta" degan maqolni yana bir bor tasdiqlaydi. Erkak esa bitta muhim narsaga diqqatini jamlashi kerak bo'ladi. Erkak "telefon qilishga vaqtim bo'lmadi" desa, ayol buni sira hazm qila olmaydi. "Nima uchun telefon qilishga vaqt yo'q? Nahotki?!" Ayol anglashi lozim bo'lgan haqiqat shuki, erkakning e'tibori faqat bitta narsaga qaratilgan bo'ladi: erkak ish vaqtida oilasining tashvishlarini unutadi, ya'ni bir vaqtning o'zida ham ishga, ham oilasiga diqqatini jamlay olmaydi. Yo'q! Hech qachon ayol erkakning bundayligini oxirigacha tushuna olmaydi. Axir tushuna olsa erkak bo'lib qolishi kerak-da! Er ishdan kelgach, yana bir muddat "ishxona"da ishlaydi, uyga kelib ham ishxonasi haqida o'ylaydi. Ayol "Men bilan gaplashing" desa, televizorni o'chirib qo'yadi. Ayolning han televizor ko'rib, ham eri bilan gaplasha olishini erkak ongi tushuna olmaydi. Ayol esa "serialni ko'rmasligim uchun shunday qildi" deb janjal boshlaydi.

©️ PSIXOLOG - Zebiniso Ahmedova

Bola nega qochib ketadi?

2020-08-12T01:59:44.976Z

"Oilada urush-janjal bo'lsa, o'z uyidan bezor bo'lsa, bola uydan qochib ketadi", - deb o'ylashadi. Statistikaga qaralsa, oilaning qandayligi emas, nazorat va e'tiborning yo'qligi bolani beboshlikka yetaklaydi. Maktabdan keyin musiqa darslariga qatnagan bola o'rtoqlari bilan juda o'ynagisi keldiki, uyga biroz kechikib borishni afzal ko'rdi. Nega bu holat yuz berdi? Bola bilan dildan suxbat qurilmagani, bolaning ota-ona ixtiyori bilan har xil to'garaklarga berilishi uning erkin o'sishi o'rtoqlari bilan o'ynash istagiga qarshi chiqdi. Farzandingiz miyasidagi erkinlikni paydo qilish lozim. U o'ziga yoqqan ehtiyojni sizga bildirishdan qo'rqmasligi kerak. Kunini sizning yordamingizda o'zi rejalashtirishni o'rganishi kerak. Butun umir bolangizning kun rejasini tuzib bermaysiz-ku.

Farzandingizni ichki dunyosini bilmaslik g'alayonni sezmay qolishdir. Bola o'ziga yoqmagan tarbiyaga, muhitga, munosabatga g'alayon ko'taradi. Har doim yodingizda bo'lsin, bola uydan qochmaydi, uydagi munosabatdan qochadi. Bola o'ziga shu yo'sinda e'tibor paydo qilmoqchi bo'ladi. Bola tanlagan yo'l noto'g'ri, ammo uning ichidagi g'alayon ham shunchalik kuchga ega. Ba'zan ma'suliyatsizlik bilan o'rtog'inikida o'ynab vaqt o'tganini bilmay qolib ketish hollari ham bo'lib turadi. Bu ma'suliyatsizlikni urish va tahqirlash, haqoratli yo'l bilan emas, ertak va hikoyalar aytib, suratlarni birga chizish yo'li bilan tarbiyalash ko'proq natija beradi.

©️ PSIXOLOG ZEBINISO AHMEDOVA