2-сабақ. Блокчейн жəне криптовалютаға кіріспе 7-сабақ. Форекс нарығына кіріспе

Бұл мақалада сіз жұмыс істейтін негізгі қаржы нарықтарымен танысамыз.

Crypto нарығы– қаржы əлеміндегі ең жас нарықтардың бірі. Бұл орталықсыздандырылған цифрлық платформа, мұнда криптовалюталармен сауда жасалады. Дəстүрлі нарықтардан басты айырмашылығы – оны мемлекет немесе қаржы ұйымдары қадағаламайды, бұл оған ерекше сипат береді.

Бұл нарықтың басты ерекшелігі – жоғары құбылмалылық (волатильділік) жəне сауда мүмкіндіктерінің көптігі. Мысалы, орталықсыздандырылған биржаларда (DEX) күн сайын жаңа монеталар пайда болады. Сондай-ақ, бұл нарықтағы тиімсіздіктерді трейдерлер тиімді пайдаланып, табыс таба алады.

Crypto нарығы тəулік бойы, аптасына 7 күн үздіксіз жұмыс істейді. Бұл трейдерлер үшін бір жағынан мүмкіндік, екінші жағынан тəуекел. Қазіргі уақытта бұл нарыққа жаңа ойыншылар кіріп, реттеу шаралары күшейіп келеді, бұл оның даму бағытын өзгертуде.

Forex – əлемдегі ең үлкен қаржы нарығы. Мұнда əр секунд сайын миллиардтаған доллар айналымда болады, себебі бұл – халықаралық валюта айырбастау алаңы.

Негізгі ерекшеліктері:

• Күнделікті сауда көлемі – 7,5 трлн доллардан асады.
• Жоғары өтімділік – кез келген уақытта оңай сатып алу жəне сату.
• Сауда аптаның 5 күні тəулік бойы жүреді (дүйсенбіден жұмаға дейін).
• Бағаларға жаһандық экономикалық оқиғалар қатты əсер етеді.

Сауда сессиялары əлем бойынша ауысып отырады: Веллингтон → Сидней → Сингапур → Токио → Лондон → Нью-Йорк → қайта Веллингтон.

Индекстер нарығы – белгілі бір компаниялар немесе активтер тобының орташа бағасын көрсететін қаржы нарығының бір бөлігі. Бұл нарық экономикадағы жалпы трендтерді бақылауға мүмкіндік береді.

Ең танымал индекстер:

• S&P 500 – АҚШ-тың 500 ірі компаниясының акцияларын қамтиды.
• Nasdaq-100 – 100 ірі технологиялық компанияның индексі.

Индекстермен сауданың негізгі тəсілдері:

• Фьючерстер жəне опциондар.
• ETF (индекстік қорлар).
• CFD (айырмашылық контрактілері).

Бұл нарықтың артықшылықтары:

• Диверсификация – жеке компаниялардың тəуекелдерін азайтады.
• Нарықты объективті бағалау – индекстер жалпы экономикалық жағдайды көрсетеді.
• Икемді стратегиялар – хеджирлеу жəне алыпсатарлық мүмкіндігі.

Нарықтарды салыстыру:

• Жоғары өтімділік – сауда көлемі үлкен болғандықтан, бағаға жасанды əсер ету қиын.
• Құрылымдалған нарық – банктер мен ірі инвесторлар тұрақты трендтер қалыптастырады.
• Болжамдылық – бағалар көбінесе нақты экономикалық факторларға сүйеніп өзгереді.
• Хайптың аздығы – нарықтағы қозғалыстар эмоциялармен емес, нақты жаңалықтар мен көрсеткіштермен анықталады.

Сондықтан Forex пен индекстер техникалық талдау үшін тұрақтырақ жəне сенімдірек.

Бірнеше нарықты қатар қолданған дұрыс. Мысалы, таңертең Forex-те сауда жасап, кешке Crypto-ға көңіл бөлуге болады. Бірақ мұндай əдіс тек тəжірибелі трейдерлерге қолайлы.

• Forex – негізгі жұмысы бар жəне саудаға көп уақыт бөле алмайтын адамдарға ыңғайлы.
• Crypto – уақыт пен назарды көбірек талап етеді, сондықтан жаңа трендтерді үйренуге дайын адамдарға қолайлы.

Қазіргі кезде Crypto нарығы өзгеріп жатыр: негізгі қозғалыстар Азия сессиясында жəне АҚШ қор нарығы ашылғаннан кейін байқалады.