February 22, 2025

АВФ 2 ФАСЛ - 4 ҚИСМ 

- Иман мана ҳаммаси сен айтканингдек бўлябди, ҳозир ҳужжатларга келишувни тасдиқловчи имзони қўйгани Даврон келади

- у келса демак ҳаммаси ҳал бўладими?!

- Ҳа тонгда адвокатлар билан ҳал қилиб бўлганман югур югурли ишларни улар қилишди

- Тушунарли

- Ассалому алейкум

Компания асосий кабинетига ёши катта бир эркак кириб келди

- Ассалому алейкум, ҳуш келибсиз

- Ўғлим ишларинг яхшими, оиланг тинчми

- Ҳа шукур ҳамма яхши

- Онангни чет элга жўнатибсан деб эшитдим

- Ҳаа бироз тоблари йўқ эди, Америкада ишлаб пул тўплаб Маккадаги Жидда шахарчасидан кўп қаватли уйлардан квартира сотиб олгандим

- Охооо қандай мазза, онангни рози қилибсанда

- Акам билан нийят қилгандик Умра сафарига юборишни аммо Аллоҳни уйини зиёрат қилиш учун 1 ой етмайди.

- Жидда Маккага яқинми?!

- Ҳа ёнгинасида Маккага узоқ эмас

- Эх ўғлим ҳамма ҳам сендек бўлсин, сендек инсофли иймонли йигит бўлсин, чин дилимдан ҳавас қилдим

- Ҳа насиб аммо биз ҳам айбсиз эмасмиз, фаришта эмасмиз

Тўсатдан эшик тақиллаган товуш янгради

- Кираверинг

Али эшик томон гапирди, эшикни ортидан баланд бўйли савлатли Даврон кириб келди

- Ассаламу алайкум

-Яхшимисиз Даврон

Али майингина жилмайиб Давронни кутиб олди. Иман бир чеккада жимгина ўтирар эди

- Ҳа келинг ўғлим

Даврон катта ёшли эркак билан кўришиб стол устида турган ҳужжатларни бирин кетин кўздан кечира бошлади

- Даврон сиз билан тонгда гаплашган эдик

- ...

- Биз бу ерда кўчадаги қалин дўстлар эмас балки компания ҳамкорлари бўлиб сухбатлашамиз, ортиқча ҳаракатларсиз

- Мени давойим йўқ

Даврон қўпол йўғон овозда жавоб берди

- Компания ярми сизга ўтказилади

Даврон қўлида ўзи билан олиб келган бир варроқ ҳужжатларни стол устига қўйдида Алига жиддий қаради

- Мени ҳеч нимадан давойим йўқ, компанияни ҳам ўтказишинг шарт эмас.

- Мени сизга нисбатан ғаразли нийятим йўқ. Душманчиликсиз ҳал қилганимиз мақул

- Али. Компания ўзинга буюрсин. Менга керакмас

- Керакмас?! Шунча йиллик мехнатингиз керакмасми?!

- Керак бўлганида Мен бошидан ҳаракат қилган бўлар эдим. Бутун бошли компанияни қўлингиздан тортиб олиш ҳеч нима эмас!

- Аёлимдан ҳадия деб қабул қилинг унда

Али айёрона Давронга қарадида сўнг Иманга ўгирилиб унга кулиб қўйди

- ...

- Ҳужжатга қўл қўйинг ва тамом ҳамма иш битади

- Аёлинг деб атаётганинг Бурнингдан ип ўтказиб олибдида

Даврон Алига тиржайиб қўйдида индамай ортига ўгирилиб юриб кетаётганда Али киймидан ушлаб уни тўхтатиб қолди

- Нима демоқчи бўлябсан?!

- Сиз сиз деб энди сенлашга ўтдингми?!

- Ҳурматингни бил Даврон!!!

- Нима тегиб кетдими?!

- Алига бу оҳангда гапирманг Даврон!!!

Иман ўрнидан туриб ғазаб билан улар томон юриб келди

- У сизни ўйлаябди!!! Сизни оилангизни ўйлаябди!!!

- Оилам?! Мени оилам ҳақида қайғуриш сенларга эмас!!!

- Биз сизга ёмонлик тилаётганимиз йўқ!!!

- Ёмонлик?! Нима энди фариштани яратиб Алини бошини айлантирябсанми?!

- Нима?!

- Энди нишонинг Али бўлдими?!

- Даврон нималар деяпсан?!

- Али агар сендан бойроғи чиқса илиниб кетадиганлардан бу.

Али ўгирилиб Иманга тушунарсиз нигоҳда қаради

- сиз мени ҳаётимни бузгани келдингизми?!

- Мен Алини огохлантиргани келдим!!!

- Ўзингиз бахтли бўлолмаганингизга яраша бировни ҳаётини булғаманг!!!

Даврон Иманни гапларини эшитиб мутлақо Жим бўлиб қолди

- Биламан мендан нафратланасиз! Мени ёмон кўрасиз!! Аммо бу дегани Алини ҳам ҳаётини булғаш керак дегани эмас!!! У сизни мени ўйлаб шу ишни қилябди.! Ўз акасига қарши чиқиб шу ишнни қилди!!!

- Мени Нима ишим бор акаси билан?!

- Сиз Ҳаттоки ўз отангизга қарши...

Иман шу сўзларни ярмигача айтдида қолганини айта олмай кўз ёшларини артиб ортига қараб олди

- Ўғилларим. Бу ерда гап талашишингиз яхши эмас. Қизим сиз ҳам ҳафа бўлманг ҳаётда нималар бўлмайди дейсиз, бир кунлик дунёда бойликни деб силаи раҳмни узмаслик керак

- Ота сиз билмайсиз бу йигит нималар қилганини. У дунё Нима эканлигини тушунармиди.

- Аканг аламини мендан олма Али!

- АКАМНИ БУ ЕРГА АРАЛАШТИРМА ИСҚИРТ!!!

Даврон ғазаб билан Алига яқинлашдида уни ёқасидан ушлаб ўзига тортди

- МЕНГА ҚАРА АЛИ!!! АКАНГ ЎЗ АЙБИГА ЯРАШАСИНИ ОЛГАН!!! МЕНГА ҲАР СОНИЯДА АКАНГНИ ЭСЛАТИШИНГ ШАРТ ЭМАС!! БОРГИНДА АКАНГА ЎЗ АЙБИНИ ЭСЛАТ!!!

- Алини қўйиб юборинг!!!

Иман ўртага тушиб Давронни қўлларига ёпишиб кетди

- Сен яхшиликни билмас экансан!

Али ғазаб билан Давронни ўзидан туртиб юборди

- Яхшилик қилишни истасанг ана оша компанияни ярмини сотиб мискинларга ёрдам бер !

- …

- Яхшилигинга қараб қолган жойим йўқ!

Даврон ғазаб билан ортига ўгирилдида эшикни зарда қилиб қаттиқ ёпиб чиқиб кетди

- Ўғлим.. компания ўз номингда қолаверсин.

Эркак чуқур уф тортганча ўрнидан турдида аста эшик томон юра бошлади

- Кечиринг олдингизда ҳижолат бўлиб қолдим

- ҳа мол мулк ўлсина.. мол мулк ўлсин

- …

- сен яхши йигитсан ўзингни айблама. Даврон ҳам яхши йигит шунчаки бир бирингизга вақт керак

- Балки

- Мен ишонаман ҳаммаси ўз жойига тушиб кетади

- Умид қиламан

- Кузатиб қўяйми?!

- Қўявер пастда ҳайдовчим кутиб турибди. Ҳужжатли ишларда ёрдам керак бўлса мурожат қилавер

- Ҳа албатта, рахмат катта сизга

- Ўғлим соғ бўл

Эркак секингина эшикни очдида Алига жилмайиб чиқиб кетди

- Иман.. яхшимисан

Бир бурчакда бошини эгиб ўтирган Иманни кўрган Али у томон борди

- Мен бундай бўлишини ҳохламаган эдим

- Ҳеч қиси йўқ, ҳамма айб менда

- Иман ундай дема. Сен айбдор эмассан

- Давронни ҳам сизни ҳам ҳаловатингизни буздим

- Иман қўйсангчи ундай демааа

- …

- Даврон.. Даврон кап катта эркак. Менимча ўзидан кичкина йигит унга бундай муомала қилганини кўтара олмаган, шунга ғазабланиб кетди, аммо вақт ўтиб ўзига келади.

- У компаниядан ғазабланмади Али.

- Ҳўш унда нимадан ғазабланди ?!

- Акангиз.. сиз ҳар бир гапни орасида Муродни тиқиб кетдингиз. Ўша ёқмади унга.

- Нима демоқчисан бу билан?! Нима мен акамни ҳимоя қилмаслигим керакми?!

- Али мен ундай демоқчимасман биламан Муродни қаттиқ яхши кўрасиз аммо Даврон билан муносабатларингизга Муродни аралаштирмаганингиз мақул эди.

- Нега?! Мен акамни ахир..

- Сизни қўллаб қувватлайдиган акангиз онангиз бор, Давронда шулардан бири ҳам йўқ ҳаттоки.

- …

- Инсонийлик сифатидан қарайлик Али.


Даврон машинани Иброхим ота дея номланган мусулмонлар қабристонининг чекка қисмига тўхтатдида машинадан тушиб қабристонга кириб кетди

- Бисмиллаҳ…

- Ияа ўғлим келибдикуу

Қабристон йўлакчасида ёши катта отахон Давронни жилмайиб кутиб олди

- Ассалому алейкум Ота, яхшимисиз

- Во алайкум ассалам, Ўғлим мени, бормисан?! нега келмай қўйдинг бу ерларга

- Сафарда эдим, ишларим кўпайиб кетганди

Даврон ва Отахон қабристоннинг ичида жойлашган узун йўлакча бўйлаб ўзаро сухбатлашиб кетишар эди

- Ўғлим.. сен атаган эхсонингни барча етимларга тарқатдик ўзинг истаганингдек.. мана мозорни ҳам анча гуллар экиб тозалаб чиройли қилиб қўйдик.. Аллоҳ сендан рози бўлсин

- Ундай деманг, мен доим ёрдам беришга тайёрман

- Сен сира ўкинма, ўқишингда ишингда қандайдур гап сўзлар тарқалибди мени ҳам қулоғимга чалинди

Даврон шу гапларни эшитиши биланоқ астагина кулиб қўйди

- Одамлар нималар демайди бу ҳаётда. Асосийси сени қандайлигингни яқинларинг билса етарли

- Менга.. менга бу ҳаётни қизиғи йўқ. Нима дейишса дейишаверсин ота

- Сен отангни рози қилишга ҳаракат қилябсан, ота она рози Худо рози оғлим

- Шундай ота.. шундай..

Отахон ва Даврон сухбатлашиб қабристоннинг қоқ ўрталарида кўмилган атрофи ранг баранг гўзал ҳушбой гуллар билан экилиб бурканган қабрни ёнига келиб тўхтаб қолишди

- Ўғлим мана сен айтканингдек жой ажратиб қўйдик

Даврон нафис гулларга бурканган қабрнинг ёнгинасида қазилган лаҳадни кўрдида оёқларини букиб ўтирди

- Ҳудди ўзинг айтканингдек қазилди

- …

- Бу ерга қўйилган майит ҳуддики мана бу олдидаги майитни қучоқлаб олгандек яқин масофада бўлади

- Кўнглимдагидек бўлибди..

Отахон Давронни елкасини бир икки қоқиб қўйдида аста ортига ўгирилди

- Сен бемалол онанг билан сухбатлашавер, мен пешин намозини ўқиб бироз ишларимни қилиб қайтаман

- Ҳа бемалол

Отахон икки қўлини ортига суяб қабристондаги уй томон қадам ташлади

- мен келдим..

“ Акбарджанова Иная Каримжон қизи (1974-1999) “

Даврон чўккалаб гулларга бурканган қабрни тупроқларни қўллари билан ушладида бутунлай қабрга суяниб ўтириб олди

- Она мен келдим.. сизни ўғлингиз.. Давронингиз келди..

Даврон қабрни тупроқларини гулларини ҳидлаб ҳидлаб қалтираб гапира бошлади

- яхшимисиз.. бир ўзингиз зерикмаябсизми..?! қаранг сиз яхши кўрган гулларни эктириб қўйдим она.., ишларим билан бўлиб сизни олдингизга келолмадим аммо қаранг мана қабрни ўзим учун тайёрлаб қўйдим.. сизни ёнингизни банд қилдим.. мен сизни жуда қаттиқ соғинганман.. тоғри мени туғибоқ бу оламни тарк этгансиз аммо сизни кўрмай туриб яхшикўраман, сизга ошиқаман.. биласизми Отам мендан жуда кўп ҳаракат қилди, сизни билмаслигим учун не не ҳаракатлар қилди лекин қаранг она ва бола барибир топишар эканда.. мен сизни топдим анча йиллардан буён қалбимда яшаб келябсиз мен сизни ҳис қилиб ҳақиқий онамни ҳис қилиб келябман

Давроннинг кўзидан билинар билинмас кўз ёшлари қабр устига тома бошлади

- Мендан ҳавотир олманг.. оғлингиз кучли, мен ҳаракат қилябман.. тоғри базида жуда ҳам ўтиб кетади аммо ўша заҳотиёқ сизни эслайман яшириб қўйган суратимни олиб сизга термуламан узоқ термуламан ҳали сизни чиройингизга етувчи бошқа бирини учратмадим учратмасам керак.. лекин она сизни кўзларингизни бир қизда кўрдим.. суратдагидек гўё. Ажойиб энди бахтли бўламан деганимда тақдирларимиз ўхшамади, мени бошимдан ўтмаган синов қолмади она.. базида жонимга қасд қилмоқчи бўлдим ҳаттоки сафарга кетганимда ҳам кўп қаватли бинонинг энг баланд қаватига томига чиқиб қайтиб тушган вақтларим ҳам бўлди.. мени қўллаб қувватлайдиган ҳеч кимим қолмади она.. мен миллион миллион топсамда бойвоччаларнинг бири бўлсамда ҳаловатим йўқ.. ўтириб жуда ўйлайман майли қанийди томи тешик бўлсада уйим бўлсаю ёнимда сиз бўлсангиз дейман.. отам мендан доимо яшириб келган хати борку сиз ўгай онамга ёзиб қолдирганингиз, ана ўша хатни доим тунда ўқиб ухлайман “Ўғлим сизга омонат, илтимос боламни асранг” мана шу мисраларни қайта қайта ўқийман болам деган жойи қалбимга таскин беради.. отам ўша хатни ҳар гал излайди аммо билмайдики уни мен топиб олганимни, мен фақат сиз учун ҳаракат қилябман.. фақат сиз учун..

Даврон қабр тупроғига бошини суядида ётди

- Қиёматда қолди бизни дийдор учрашув..

Davron qabr toshini qo'llari bilan artib termulib o'tirar edi

- Ne ne sinovlarni ko'rmadi bu boshim.. ona har biri meni kuchli qildi, har biri meni jasoratli Davron bo'lishimga sabab bo'ldi, Imanni sizga tanishtirgan edim.. ohirgi vaqtlarda unga haddan tashqari qo'pollik qilib yuboryabman, tuni bilan o'zimni o'zim kechirolmay chiqyabman ona.. men telbalarcha oshiq bo'lganman bu qizga, qattiq sevaman.. o'zimdanda ortiq sevaman.. oshiq bo'lganman chindan ham lekin.. azoblanishini istamayman men agar unga uylanganimda.. otam unga kun bermas edi.. sizni boshingizga tushganlarni unga ravo ko'rolmayman ona.. siz qiynalganingiz kabi u qiynalishini istamayman.. baxtli bo'lishini hoxlayman.. o'z o'zimdan majburan itardim.. ona tuni bilan uxlolmay chiqaman sog'inaman.. visolini ko'rishga oshiqaman.. sog'inaman.. sog'inganman..

Ali yomon bola emas juda rivojlangan Murodga qaraganda aqilli, Murod ham yomon yigit emas bazida do'stlari yo'ldan og'dirib turadi aslida u ham men sizni qanday ezozlasam onasini shunday ezozlaydi. Men sabab shifohonaga tushganida yoniga borolmaganman faqat otam qatnagan, ajoyib a men o'ylardim agar borsam ona bolani ko'rib tamom bo'lsam kerak deb, bazida kibr o'ynab turadi Murodni dilini og'ritganman balki meni kechirmas ammo meni doimiy yaqin do'stim bo'lib qolaveradi, rosti shifohonaga yo'lim tushib borganimda onasi unga issiqina ovqat qilib unga yedirayotganini ko'rib qolganman.. ana o'shanda chindan ham tamom bo'lgandim.. odamlarni ko'zida Davron yutgan.. axir u Murodni sindirdi ammo haqiqiy yutqizgan odam men edim..

- O'g'lim..

Davron asta boshini ko'tarib ortiga o'girildi

- Ha keling ota

- Suxbatlashib bo'ldingmi?!

- Ha ha

- Otang haqiqatni bilishi kerak Davron

- Qo'ying ota.. onam bilan haqiqatimni hech kim bilmagani maqul agar otam bilsa o'ramizda tushadi

- doim berkitib shu mozorga kelib ketasan Usmon mendan har gal so'raydi kim ayolimni qabrini bunchalik ozoda chiroyli qilib ketadi deb

- ha bir miskin deng

- har gal shundah deyman ammi yolg'on bir kun oshkora bo'lsachi..

- yo'qotadigan hech nimam yo'q

- o'g'lim men qarshi emasman shunchaki otangni yonidan o'tib qo'y deymanda

- tushunyapman, lekin men istamayman. Yana sorasa ayting bir qiz kelib doim tozalab yuradi deb

- ...

- bu yerga kelayotganim sir bo'lsin iltimos

- hop o'g'lim nima desang shu