Сәлем беруге мәкруһ саналатын орындар мен жағдайлар.

Шейх (ән-Нәхләуи атымен танымал) Халил ибн Абдул-Қадир әш-Шәйбани әл-Ханафи өзінің «әд-Дурару әл-Мубаха фи Хазр уә әл-Ибаха» (511 бет) кітабында айтты:

Сәлем беруге мәкруһ саналатын орындар мен жағдайлар. Олардың қатарына мыналар жатады:

намаз оқып тұрған адамға;
Құран оқып отырған адамға;
хадис айтып отырған адамға;
құтпа оқып тұрған адамға;
оларды тыңдап отырған адамдарға;
фиқһты қайталап (дәрісін қайталап) отырған адамға;
адамдардың арасындағы дауларға үкім шығарып отырған адамға;
шариғи ілімді талқылап отырғандарға;
азан айтып тұрған азаншыға;
қамат айтып тұрған адамға;
дәріс беріп тұрған ұстазға;
намаз оқу немесе зікір тарту үшін отырған адамға;
қажетін өтеп отырған адамға;
тамақ жеп отырған адамға (егер тамағы ауызында болса);
күнәсін ашық жариялайтын пасыққа (оны қорлап, күнәсі үшін кемсіту мақсатында сәлем берілмейді);
бөтен жас қыздарға;
шариғатта рұқсат етілмеген ойынмен айналысып отырған адамға;
ғайбат айтып отырған адамға;
ән айтып отырған әншіге (өйткені ол адамдарды үлкен күнәға жинаушы);
көгершін ұшыратын адамға (өйткені көгершінді ұшыру үшін үйдің төбесіне шығып, сол жерден көрші үйлерге көз салады);
қалжыңқой қарияға;
өтірікшіге;
бос сөзбен айналысып отырған адамға;
адамдарды балағаттап отырған адамға;
бөтен әйелдерге қарап отырған адамға, егер олардың тәубе еткені белгілі болмаса;
жұбайымен жақындасып жатқан адамға;
әуреті ашық адамға;
дәрет сындырумен айналысып отырған адамға;
қалғып отырған адамға;
ұйықтап жатқан адамға;
моншада отырған адамға.

Сәлем беру шариғатта рұқсат етілмейтін барлық жағдайда оған жауап беру де міндет болмайды. Тек пасық адамнан басқа. Өйткені ол сәлем берсе, оған жауап беру міндет болады.

Сондай-ақ:

баланың;
мас адамның;
жынды адамның;
«Сәләм әлейкум» (деп мим әрпін сукунмен айтатын) адамның

сәлеміне жауап беру міндет емес.

Ал «Сәләмуллаһи аләйкум» («Алланың сәлемі сендерге болсын») деген сөз — сәлемдесу емес, жай ғана дұға болып саналады.

Сондай-ақ қажеттілік болмаса, зиммиге (Ислам мемлекетінде тұратын мұсылман емес адамға) бірінші болып сәлем беру мәкруһ. Ал егер қажеттілік болса, онда оның еш әбестігі жоқ.