Гүлдер оқтан жақсырақ

АҚШ Ұлттық гвардиясы студенттерді қалай атып тастаған?

1970 жылы 23 сәуірде Эллисон Краус өзінің 19 жасын атап өтті. Жас студент әлемді өзгертіп, оны жақсырақ, таза және бақытты еткісі келді. Эллисон Вьетнам соғысына қарсы наразылықтарға қатысқан Кент университетінің белсенділерінің бірі болды.

Эллисон туған күнін тойлағаннан кейін үш күн өткенде кейін АҚШ президенті Ричард Никсон Камбоджадағы әскери операция туралы жарлыққа қол қойды. Америка Құрама Штаттары мен Оңтүстік Вьетнам армиясының бөлімдері Солтүстік Вьетнам әскерлерінің Камбоджада орналасқан партизандарының базаларын талқандауға тырысты.

Соғысқа қарсылар Камбоджаға басып кіруді қақтығыстың өршуі, яғни президенттің бұрын берген уәделерін тікелей бұзуы деп санады. Студенттердің наразылық толқыны Америка Құрама Штаттарын тұтас шарпыды. Огайо штатының Кент қаласындағы университет студенттері де назардан тыс қалмады.

Кент университетінің кампусындағы наразылықтар күні-түні жалғасты. 1970 жылы 2 мамыр күні кешке запастағы офицерлерді дайындайтын курс ғимараты өртеніп кетті. Өрттің неден шыққаны белгісіз болды, бірақ билік бұған бүлікшілерді кінәлады. Мэр Лерой Сатром Огайо штатының губернаторы Джеймс Родсты тәртіпті қалпына келтіру үшін Ұлттық гвардияның бір бөлігін пайдалануды сұрады. 3 мамырда университетті 107-ші атты әскер полкі мен 145-ші атқыштар батальонының бөлімшелері жауып тастады. 

Бұл күні Эллисон өзінің жігіті Барри Левинмен бірге әскери кордонға жақындады. Студенттер бір сарбазбен достық әңгіме бастады. Оқиғалардың одан әрі нұсқалары әртүрлі және белгісіз. Эллисон бірінен кейін бірі сарбаздардың винтовкасының аузына сирень гүлін салды. Кейбіреулердің айтуынша, студенттер сарбазға жақындаған кезде гүл қарудың аузында болған.

Әңгіме гүлді жаншып, жерге лақтырмақ болған офицердің пайда болуымен аяқталды. Эллисон жердегі сирень гүлдерін алып, тарихта қалатын сөздерді айтты:

– Гүлдер оқтан жақсырақ!

Алайда, студенттердің сарбаздармен ортақ тіл табысуы Эллисон секілді сәтті болмады. Наразылық акциясы таратылып, 70-ке жуық адам қамауға алынды.

Ал 4 мамыр күні Ұлттық гвардия қарусыз студенттер тобына оқ жаудырып, олардың төртеуін орта есеппен шамамен 106м қашықтықта өлтірді. Краустың сол жақ кеуде тұсына шамамен 101м қашықтықтан оқ тиді. Ол алған жарақатынан сол күні қайтыс болды.