Құраным
@kurankerim
Құран дейтін мәңгі өшпес бақи мұғжиза туралы.
1 Follower
16 posts

Құран мен пәлсапа шәкірттері

Хикмет толы Құранның даналығының жеке өмірге тигізер пайдасын және оның адамның ахлақына, мінез­құлқына, тәрбие­ сіне әсерін пәлсапаның тигізер ықпалымен салыстырып қарайық: Пәлсәпәнің озат шәкірті расында бір перғауын. Бірақ, бас пайдасы үшін ең төмен нәрсеге құлшылық ететін жарамсақ перғауын. Пайдалы бір нәрсе көрсе өзіне Раббы етіп, соған табынуға дайын. Ол дінсіз шәкірт, былай қарағанда қырсық, бір беткей. Алайда, бір ләззат үшін тым қорлыққа көнуге әзір міскін бір қыңыр. Шайтан сықылдылардың кішкентай пайдасы үшін аяғын жалайтын дәрежеде жарамсақтық ететін өте жылпос алаяқтың өзі. Әрі ол дінсіз, қайырымсыз, залым әрі тәкаппар. Бірақ, көңілінде сенетін ешнәрсе болмаған соң негізінде өте әлсіз, дәрменсіз...

Құрандағы Тевафук

1. Кіріспе

Құрандағы әнбиялардың мұғжизалары нені мегзейді?

Құранда әнбиялардың рухани кемелдігін айтып адамзаттың оларды үлгі тұтуларын баяндай келіп, мұғжизалары туралы айтады. Осылайша мұғжизалардың ұқсасына қол жеткізуге, көшіруге ынталандырғандай. Тіпті, рухани кемелдік сияқты заттай кемелдік пен техника, ғылым жаңалықтары да адамзатқа әу баста мұғжиза арқылы сыйланған деп айтуға болады. Расында Хазіреті Нұхтың (ғ.с.) мұғжизасы – кеме, Жүсіптің (ғ.с.) мұғжизасы – сағат болса, осыларды ең алғаш адамзатқа сыйлық еткен олардың мұғжизалары. Бұл ақиқатқа тамаша бір ишара: Өнер адамдарының көпшілігі әрқайсысы өз саласында бір пайғамбарды пір тұтады. Мысалы, кеме жасаушылар Нұх пайғамбарды (ғ.с.), сағатшылар Жүсіп пайғамбарды (ғ.с.), тігіншілер Ыдырыс пайғамбарды (ғ.с.). Зерттеуші ғұламалар мен...

Яхудилерге қатысты Құранның осы екі үкімі

25-сөз

يُذَبِّحُونَ اَبْنَۤاءَكُمْ وَيَسْتَحْيُونَ نِسَۤاءَكُمْ

Құран адамзатқа түскен. Олай болса, неліктен адамзат үшін маңызы зор ғылым жетістіктерін анықтап айтпаған? Неге тек жасырын рәмізбен, кейде мегзеп қана, жай бір ишарамен немесе астарлы ескертумен шектеледі?

20-cөз

Жауап: Өйткені, мәдени жетістіктер мен техника жаңалықтарының
Құраннан алар орны, тиесілі ақысы сол ғана болса керек. Себебі, Құранның
басты міндеті – Рубубиет алаңының кемелдігі мен Иләhи басқару істерінің сын­сипатын түсіндіру және құлшылық алаңының атқарар қызметі мен
хал­ахуалын үйрету
. Енді, адамдар ойлап тапқан әлгіндей жаңалықтардың
осы екі алаңнан алар орны жәй бір рәміз, кішкене ғана ишара болмақ.
Өйткені олар, әлгі Рубубиет алаңынан өзіне тиесілі ақы сұраса, оларға өте
шағын, аз үлес қана тиеді.

"Неліктен Құран кейбiр мәселелердi қысқа қайырады. Кейбi­реуiн көпшiлiкке түсінікті оларға жағымды, қарапайым халыққа жеңіл, ақылдарын қинамай өте анық та қарапайы тiлмен жеткiзедi?"

19-сөз

ЖАУАП: "Себебi, пәлсапа ақиқаттың жолынан тайған. Алдыңғы
сабақтар мен сөздерден әлбетте мынаны түсiнген боларсың: Құран Хаким
жаратылыс атаулыны Аллаhтың көркем есiм­-сипаттарын түсiндiру үшiн
тiлге тиек етедi. Яғни, мына әлем атты кiтаптың мағыналарын түсiндiрiп,
оның жазушысын, Жаратушысын таныстырады. Демек, болмысқа оның
өзi үшiн қарамайды, Жаратушысын таныстыру үшiн назар аударады.
Сондай-­ақ, сөзiн баршаға арнайды. Пәлсапа болса болмысқа өзі үшін қарап,
өзінен шыға алмай табиғатына батып, шектеліп қалады әрі сө зiн көбінесе
оқымысты, білімді топқа арнайды. Міне, Құран Хаким, жаратылысты
айғақ, дәлел ретiнде қолданады. Көпшiлiк оңай түсiну үшін айтылған дәлел
анық, түсінікті болуы тиіс. Құран – жөн сiлтеушi, ағартушы, ұстаз. Олай
болса сөзiн адамзаттың барлық табына арнайды. Ал негiзгi тыңдарман топ
– қарапайым халық. Әрине, оларға қажетi шамалы нәрселердi қысқаша
түсiндiріп, кейбір мәселелерді егжей­тегжейлі емес, тұспалдап қана қояды.
Маңызды да күрделі мәселелердi мысалдар арқылы баяндайды. Қарапайым
халықты шатастырмауы үшiн сырттай айқын көрiнiп тұрған нәрселердi
өзгерiссiз, сол қалпында баяндайды.

Қасиетті Құранның ғайыптан хабар беруі

25-сөз

Енді, Қасиетті Құранның ғайыптан хабар беруі жайлы және әр ғасырда өзінің балауса балғындығын сақтап қалуы, сондай­-ақ, адамзаттың әр тобының деңгейіне сәйкес келетіні жайлы. Бұл да өзінше
бір мұғжиза, таңғажайып қасиет.

Құран мен сандар

29-мектуб

Ескерту: Расул сөзіндегі ұлы сырдың баянында жүз алпыс аят жазылды.
Үшбу аяттардың қасиеті өте маңызды болумен қатар, мағына жағынан да
бірін-бірі дәлелдеп толықтыратындықтан және мағыналы болғандықтан түрлі
аяттарды жаттағысы немесе оқығысы келетіндерге Құрани хизб болуымен
қатар, Құран сөзіндегі үлкен сырдың баянында алпыс тоғыз аяттың шешендік
дәрежесі өте жоғары және тамаша жеткізілуде. Бұны да екінші бір Құрани
хизб ретінде бауырларымызға ұсынуға болады. Тек, Құран сөзі жеті Құран
тізбегінде бар, екеуі тыс қалған. Ол екеуі қырағат мағынасында. «Расул» сөзіне
келсек, ол сөзбен ең көп байланысты сүрелер Мұхаммед сүресі мен Фатх
сүресі болғандықтан сол екі сүремен шектелдік. Олардан тыс қалған Расул
сөзі әзірге енгізілмеді. Уақыт мүмкіндік берсе, мұндағы сырлар жазылатын
болады, иншаллаһ.

"Құран Хакимнің сырлары білінбейді, тәпсір жазушылар оның ақиқатын түсінбеген" дейтін пікірдің екі жағы бар.

29-мектуб

Оны айтушылар да екі топқа бөлінеді.

Құран Хакимнің хикметі мен пәлсәпә ілімі

13-cөз

Құран Хаким мына таңғажайып әлемдегі сырт көзге жәй, қарапайым
нәрсе секілді, ал негізінде керемет те ғажап, әрқайсысы Құдірет мұғжизасы
болып табылатын жаратылыстың ақиқатын көрсетеді
. Оны бүркеп тұрған
әдеттілік, үйреншіктілік дейтін перделерді өзінің өткір баянымен кескілеп
жыртып, астындағы ғажайыптарды саналы жандарға ашып, ғибрат
назарын аудартып ақылға таусылмайтын ілім бұлағын ашады.
Пәлсәпә болса, бүкіл таңғажайып Құдірет мұғжизаларын әдеттілік, үй­
реншіктілік пердесіне орап надан түрде, немқұрайлы қарап, өтіп кетеді.

Олар ғибрат, хикмет деп, тек таңғажайып тарапы қалмаған, жаратылыс
тәртібінен тысқары, болмысының кемелдігіне нұқсан келген кейбір саны
сирек, жеке тұлғаларға ғана назар аударады. Мұны ғибрат болар хикмет
деп жаhанға жар салады.
Мысалы, өте күрделі, әрі Құдірет мұғжизасы болып табылатын адам­
ның керемет жаратылысын жәй, қарапайым санап немқұрайлы қарайды
да, бірақ адамның керемет бейнесінен тыс қалған үш аяқты немесе екі
басты бір адамды көрсетіп, дүниені басына көтеріп, таңғала назарға
ұсынады. Немесе, жалпыға ортақ мол рахымның мұғжизасы болып табы­
латын кішкентай нәрестелердің көзге көрінбейтін яғни, ғайып қазынадан
жүйелі түрде азықпен қамтамасыз етілуін әншейін санап, қызықтамай
күпірліктің пердесімен жауып мән бермейді де, бірақ, жүйеден тыс қалрген
бір жәндіктің жасыл жапырақпен қоректенгенін көріп, оған жа салған
Иләhи жарылқау мен жомарттықты айтып, оған куә болған балықшыларды
жылатады.